Για σχεδόν έναν αιώνα το Μουντιάλ έμοιαζε με μία από τις ελάχιστες πραγματικά παγκόσμιες διοργανώσεις, ικανή να υπερβαίνει σύνορα, ιδεολογίες και γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις.
Όμως ο Economist υποστηρίζει ότι οι ρωγμές στο οικοδόμημα της FIFA γίνονται πλέον ορατές. Και θέτει ένα ερώτημα που ακούγεται υπερβολικό, αλλά ίσως δεν είναι: θα μπορούσε το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου να βαδίζει προς τη δική του παρακμή;
Όχημα πολιτικών επιδιώξεων
Το Παγκόσμιο Κύπελλο γνώρισε αρχικά μεγάλη άνθηση, τουλάχιστον εν μέρει επειδή αποτέλεσε ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό όχημα προώθησης των πολιτικών επιδιώξεων των εθνικών κυβερνήσεων.
Το Μουντιάλ του 1934 στην Ιταλία του Μουσολίνι και εκείνο που διοργάνωσε η στρατιωτική χούντα της Αργεντινής το 1978 συγκαταλέγονται στα πλέον διαβόητα παραδείγματα.
Αλλά ακόμη και περιπτώσεις με θετικό πρόσημο, όπως η Γαλλία το 1998 ή η Γερμανία το 2006, θεωρήθηκαν επιτυχημένες σε μεγάλο βαθμό επειδή εξυπηρετούσαν ευρύτερες εθνικές στρατηγικές: στη Γαλλία την προώθηση της πολυπολιτισμικότητας και στη Γερμανία την εθνική ενοποίηση και μια νέα, πιο ήπια και φιλική εκδοχή του πατριωτισμού.
Η ίδια η FIFA προωθούσε επί δεκαετίες τη δική της πολιτική ατζέντα, είτε πιέζοντας την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα να συνδιοργανώσουν το Μουντιάλ του 2002 είτε ανοίγοντας τον δρόμο για το πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο που φιλοξενήθηκε στην Αφρική, το 2010.
Denny Medley-Imagn Images/ReutersΤο «Μουντιάλ του Τραμπ»
Η διοργάνωση του 2026 σε ΗΠΑ, Καναδά και Μεξικό θεωρείται, ωστόσο, από πολλούς η πιο πολιτικά φορτισμένη των τελευταίων πολλών δεκαετιών.
Το βρετανικό περιοδικό σημειώνει ότι θα είναι η πρώτη φορά που χώρα-διοργανώτρια (ΗΠΑ) βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση με χώρα που συμμετέχει στη διοργάνωση (Ιράν).
Είναι επίσης η πρώτη φορά που πολίτες ορισμένων συμμετεχουσών χωρών υπόκεινται σε ταξιδιωτικούς περιορισμούς που επιβάλλει η διοργανώτρια χώρα. Ενδεικτική είναι η απαγόρευση εισόδου σε Σομαλό διαιτητή.
Παράλληλα, οι εντάσεις ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και τους δύο συνδιοργανωτές, Καναδά και Μεξικό, έχουν προσθέσει ένα ακόμη επίπεδο πολιτικής αβεβαιότητας.
Ο κίνδυνος είναι το Μουντιάλ να μετατραπεί από γιορτή του ποδοσφαίρου σε πεδίο έκφρασης γεωπολιτικών αντιπαραθέσεων.
Denny Medley-Imagn Images/ReutersΗ FIFA απέναντι στις ίδιες της τις αντιφάσεις
Κατά τον Economist, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η διεθνής πολιτική. Η FIFA εμφανίζεται όλο και περισσότερο διχασμένη εσωτερικά. Οι σχέσεις της με την UEFA βρίσκονται σε διαρκή ένταση, καθώς οι δύο οργανισμοί ανταγωνίζονται για έσοδα, επιρροή και έλεγχο των κορυφαίων διοργανώσεων.
Η δημιουργία νέων διοργανώσεων, όπως το διευρυμένο Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων, αλλά και η συνεχής αύξηση του αριθμού των αγώνων, έχει εντείνει τις αντιδράσεις για την υπερφόρτωση των ποδοσφαιριστών και την εμπορευματοποίηση του αθλήματος.
Την ίδια στιγμή, η FIFA επιχειρεί να μεταφέρει το κέντρο βάρους της εκτός Ευρώπης, γεγονός που δημιουργεί νέες συγκρούσεις με τις παραδοσιακές ποδοσφαιρικές δυνάμεις.
Ένα σύστημα που βασίζεται στην ανάπτυξη
Η ανάλυση υπογραμμίζει ότι το Μουντιάλ αναπτυσσόταν διαρκώς από το 1930 μέχρι σήμερα. Περισσότερες ομάδες, περισσότερα παιχνίδια, περισσότερα έσοδα, περισσότερες αγορές. Όμως τίποτα δεν αναπτύσσεται για πάντα.
Ο Economist θυμίζει ότι ακόμη και οι Ολυμπιακοί Αγώνες βρέθηκαν κοντά στην κατάρρευση μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, με τα διαδοχικά μποϊκοτάζ των δεκαετιών του 1970 και του 1980 να απειλούν σοβαρά τη βιωσιμότητά τους.
Κατά τον ίδιο τρόπο, μια σειρά κρίσεων θα μπορούσε να υπονομεύσει σταδιακά την αξιοπιστία και το κύρος του Παγκοσμίου Κυπέλλου.
REUTERS/Mike Segar/File PhotoΤο ακραίο σενάριο
Ο αρθρογράφος περιγράφει ακόμη και ένα υποθετικό αλλά όχι αδιανόητο σενάριο.
Ένα περιστατικό με ξένο φίλαθλο στις ΗΠΑ θα μπορούσε να προκαλέσει διπλωματική κρίση. Η άρνηση της FIFA να παρέμβει θα μπορούσε να οδηγήσει ομοσπονδίες σε συγκρούσεις, κυρώσεις ή ακόμη και μποϊκοτάζ μελλοντικών διοργανώσεων.
Ίσως το συγκεκριμένο σενάριο να μοιάζει υπερβολικό. Όμως, όπως παρατηρεί ο Economist, ζούμε σε μια εποχή όπου η πραγματικότητα συχνά ξεπερνά τη φαντασία.
Θα υπάρξει Μουντιάλ το 2030;
Τίποτα δεν πρέπει πλέον να θεωρείται δεδομένο. Το ερώτημα δεν είναι μόνο αν θα υπάρξει Μουντιάλ το 2030, αλλά τι μορφή θα έχει, πόσες χώρες θα συμμετέχουν πρόθυμα και αν η διοργάνωση θα συνεχίσει να διαθέτει το κύρος που είχε τις προηγούμενες δεκαετίες.
Και για πρώτη φορά μετά από σχεδόν έναν αιώνα, η ιδέα ότι κάποτε μπορεί να υπάρξει ένα «τελευταίο Μουντιάλ» δεν θεωρείται εντελώς αδιανόητη.
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου