Νατάσα Στασινού • nstasinou@naftemporiki.gr
Επί μήνες η Wall Street λειτουργούσε σαν να είχε βρει τον τρόπο να νικήσει ταυτόχρονα τον πόλεμο, τον πληθωρισμό και το ακριβό χρήμα.
Οι μετοχές κατέγραφαν διαδοχικά ιστορικά υψηλά, οι επενδυτές επέστρεφαν επιθετικά στην τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη, ενώ ακόμη και ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αντιμετωπίζονταν περισσότερο ως προσωρινός θόρυβος παρά ως πραγματική απειλή.
Η Παρασκευή όμως έφερε ένα πολύ πιο ανησυχητικό μήνυμα: οι αγορές άρχισαν να ξεπουλούν ταυτόχρονα μετοχές και ομόλογα. Και αυτό είναι συνήθως το σημείο όπου οι επενδυτές αρχίζουν να χάνουν την αίσθηση ασφάλειας.
Ο S&P 500 υποχώρησε πάνω από 1%, ο Nasdaq έχασε περισσότερο από 1,5%, ενώ το sell off στα κρατικά ομόλογα εκτόξευσε τις αποδόσεις του αμερικανικού 10ετούς πάνω από το 4,5% και του 30ετούς πάνω από το 5% — επίπεδα που η αγορά θεωρεί ψυχολογικά και χρηματοοικονομικά κρίσιμα.
Υπό φυσιολογικές συνθήκες, όταν οι μετοχές πιέζονται, τα κρατικά ομόλογα λειτουργούν ως ασφαλές καταφύγιο. Αυτή τη φορά όμως συνέβη το αντίθετο: και οι δύο βασικές κατηγορίες assets δέχθηκαν ισχυρές πιέσεις ταυτόχρονα.
Αυτό είναι το στοιχείο που θύμισε σε πολλούς επενδυτές το 2022.
Ο μεγάλος φόβος: Στασιμοπληθωρισμός
Η αγορά δεν ανησυχεί απλώς για τη γεωπολιτική ένταση. Ανησυχεί κυρίως για το τι σημαίνει αυτή για τον πληθωρισμό και τα επιτόκια.
Το πετρέλαιο Brent κινήθηκε πάνω από τα 109 δολάρια το βαρέλι και το αμερικανικό αργό ξεπέρασε τα 105 δολάρια, καθώς η συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο δεν έφερε ουσιαστική πρόοδο στο ζήτημα των Στενών του Ορμούζ.
Οι αγορές ήλπιζαν ότι η Κίνα θα μπορούσε να πιέσει το Ιράν προς μια αποκλιμάκωση. Αντί γι’ αυτό, το βασικό ενεργειακό πέρασμα του πλανήτη παραμένει μπλοκαρισμένο και η ανησυχία για παρατεταμένο σοκ στην προσφορά ενέργειας επιστρέφει.
Το αποτέλεσμα είναι ότι οι επενδυτές αρχίζουν ξανά να σκέφτονται ένα σενάριο που θεωρούσαν ότι είχε σχεδόν εξαφανιστεί: επίμονος πληθωρισμός σε συνδυασμό με πιο αδύναμη ανάπτυξη.
Με άλλα λόγια, στασιμοπληθωρισμός.
Η αγορά ομολόγων στέλνει το πιο σκληρό μήνυμα
Το πραγματικό σοκ της εβδομάδας ήρθε από τα ομόλογα. Η άνοδος των αποδόσεων δεν περιορίστηκε στις ΗΠΑ.
Στη Βρετανία, οι αποδόσεις των 30ετών κρατικών ομολόγων εκτινάχθηκαν στα υψηλότερα επίπεδα από το 1998, εν μέσω πολιτικής αβεβαιότητας και φόβων για τα δημόσια οικονομικά.
Στην Ιαπωνία, το 30ετές κρατικό ομόλογο άγγιξε το 4% για πρώτη φορά στην ιστορία. Πιέσεις καταγράφηκαν επίσης σε Γερμανία, Ισπανία και Αυστραλία.
Το μήνυμα ήταν παγκόσμιο: οι αγορές αρχίζουν να αμφισβητούν κατά πόσον οι κεντρικές τράπεζες μπορούν πραγματικά να μειώσουν τα επιτόκια ή έστω να τα αφήσουν σταθερά όσο το πετρέλαιο ανεβαίνει και ο πληθωρισμός δείχνει ξανά σημάδια επιμονής.
Οι traders πλέον τιμολογούν ακόμη και το ενδεχόμενο νέας αύξησης επιτοκίων από τη Fed μέσα στους επόμενους μήνες.
Αυτό αλλάζει δραστικά το περιβάλλον για τις αγορές. Γιατί το ράλι των τελευταίων μηνών είχε στηριχθεί σε μία βασική υπόθεση: ότι τα επιτόκια θα άρχιζαν σταδιακά να μειώνονται, η ανάπτυξη θα παρέμενε ανθεκτική και η τεχνητή νοημοσύνη θα συνέχιζε να στηρίζει τα εταιρικά κέρδη.
Τώρα αυτή η εξίσωση γίνεται πολύ πιο δύσκολη.
Η Wall Street πόνταρε ότι θα μπορούσε να αγνοήσει τα πάντα
Το εντυπωσιακό είναι ότι οι αγορές είχαν αγνοήσει σχεδόν τα πάντα επί μήνες.Τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Την άνοδο των τιμών ενέργειας.
Τις πληθωριστικές πιέσεις.
Την επιδείνωση των δημοσιονομικών δεδομένων διεθνώς.
Οι επενδυτές είχαν πειστεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη και η ισχυρή κερδοφορία των μεγάλων τεχνολογικών ομίλων μπορούσαν να κρατήσουν ζωντανό το ράλι σχεδόν ανεξάρτητα από το μακροοικονομικό περιβάλλον.
Και πράγματι, μεγάλο μέρος της ανόδου περιορίστηκε σε λίγες μετοχές τεχνολογίας. Παρά τα ιστορικά υψηλά του S&P 500, οι περισσότεροι κλάδοι της αγοράς είχαν αρχίσει ήδη να δείχνουν κόπωση.
Η αγορά ανέβαινε ολοένα και πιο στενά. Αυτό σημαίνει ότι το ράλι γινόταν πιο ευάλωτο.
REUTERS/Brendan McDermidΗ μεγάλη αντίφαση των αγορών
Στην πραγματικότητα, σήμερα οι αγορές δίνουν τρία διαφορετικά και εν μέρει αντικρουόμενα μηνύματα.
Το πετρέλαιο λέει ότι ο κόσμος αντιμετωπίζει σοβαρό κίνδυνο ενεργειακού σοκ.
Τα ομόλογα λένε ότι ο πληθωρισμός μπορεί να αποδειχθεί πιο επίμονος και ότι η Fed ίσως χρειαστεί να κρατήσει τα επιτόκια υψηλά για περισσότερο ή ακόμη και να τα αυξήσει.
Οι μετοχές, αντίθετα, συνεχίζουν να ποντάρουν ότι η ανάπτυξη και τα εταιρικά κέρδη θα παραμείνουν αρκετά ισχυρά ώστε να στηρίξουν τις υψηλές αποτιμήσεις.
Κάποια από αυτές τις αγορές είναι πιθανό να κάνει λάθος.
Και όταν μετοχές και ομόλογα πέφτουν μαζί, η αγορά συνήθως αρχίζει να φοβάται ότι το πρόβλημα δεν είναι προσωρινό.
Τα Στενά του Ορμούζ και ο φόβος νέου ενεργειακού σοκ
Προς το παρόν, η αγορά πετρελαίου παραμένει πιο ψύχραιμη απ’ όσο θα περίμενε κανείς. Παρά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, οι τιμές δεν έχουν εκτιναχθεί στα ακραία επίπεδα που φοβούνταν οι αγορές.
Αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στις αυξημένες αμερικανικές εξαγωγές, στη χρήση στρατηγικών αποθεμάτων και στη μειωμένη κινεζική ζήτηση.
Όμως αυτή η ισορροπία μπορεί να αποδειχθεί προσωρινή. Καθώς τα αποθέματα μειώνονται και οι παγκόσμιες αγορές αρχίζουν να «καίνε» τα διαθέσιμα αποθέματα ασφαλείας, ο κίνδυνος ενός πιο βίαιου ενεργειακού σοκ αυξάνεται. Και τότε το πλήγμα δεν θα αφορά μόνο το πετρέλαιο, αλλά και τα καύσιμα, τις μεταφορές, το κόστος παραγωγής και τελικά τον πληθωρισμό παγκοσμίως.
Οι επενδυτές φοβούνται επίσης ότι, εάν οι τιμές καυσίμων συνεχίσουν να ανεβαίνουν στις ΗΠΑ, η κυβέρνηση Τραμπ μπορεί να εξετάσει περιορισμούς στις εξαγωγές αμερικανικού πετρελαίου — μια κίνηση που θα μπορούσε να επιδεινώσει ακόμη περισσότερο την παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
SHUTTERSTOCKΟι επενδυτές παραμένουν «φορτωμένοι» με ρίσκο
Παρά την αναταραχή, η διάθεση για ρίσκο δεν έχει εξαφανιστεί. Οι ιδιώτες επενδυτές παραμένουν έντονα τοποθετημένοι σε μετοχές, οι τοποθετήσεις σε μετρητά βρίσκονται κοντά σε ιστορικά χαμηλά και οι συναλλαγές σε speculative trades συνεχίζονται με υψηλή ένταση.
Αυτό είναι ίσως και το μεγαλύτερο ρίσκο για τη Wall Street. Όσο περισσότεροι επενδυτές είναι ήδη πλήρως τοποθετημένοι στην αγορά, τόσο πιο εύθραυστο γίνεται το κλίμα όταν αρχίζει μια διόρθωση.
Και η Παρασκευή ήταν ίσως η πρώτη πραγματικά σοβαρή υπενθύμιση ότι οι αγορές δεν μπορούν να αγνοούν επ’ αόριστον το ακριβό πετρέλαιο, τις υψηλές αποδόσεις και τον γεωπολιτικό κίνδυνο.
Το μεγάλο ερώτημα
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι αν η πτώση της Παρασκευής ήταν απλώς μία ακόμη νευρική αντίδραση ή η αρχή μιας ευρύτερης επανατιμολόγησης κινδύνου στις παγκόσμιες αγορές.
Γιατί όταν η αγορά ομολόγων αρχίζει να πιέζει πραγματικά, η Wall Street συνήθως αργά ή γρήγορα αναγκάζεται να την ακούσει.
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου