Μιχάλης Ψύλος • psilosm@naftemporiki.gr
Σε «ήττα» για τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου εξελίχθηκε η τρίωρη συνάντηση που είχε χθες το βράδυ στον Λευκό Οίκο με τον Αμερικανό πρόεδρο Τραμπ.
Μετά τη συνάντηση που κράτησε τρεις ώρες, ο πρόεδρος Τραμπ τόνισε ότι θα συνεχίσει να επιδιώκει μια συμφωνία με το Ιράν, αντί να προχωρήσει σε στρατιωτική δράση αυτή τη στιγμή, όπως πιέζει η ισραηλινή κυβέρνηση.
Είναι μάλιστα ενδεικτικό το γεγονός ότι μετά τη συνάντηση, για πρώτη φορά, δεν ακολούθησε κοινή συνέντευξη Τύπου, όπως συνηθίζεται, αλλά τόσο ο Τραμπ όσο και ο Νετανιάχου έκαναν χωριστά, σύντομες δηλώσεις. Ενώ ο Τραμπ δήλωσε ότι η συνάντησή του με τον Νετανιάχου ήταν «πολύ καλή», ο Ισραηλινός πρωθυπουργός εμφανίστηκε πολύ επιφυλακτικός, σχετικά με τις προοπτικές μιας διπλωματικής λύσης με το Ιράν και φάνηκε να επιμένει στην ανάληψη στρατιωτικής δράσης.
«Παρά την έντονη προετοιμασία της έβδομης συνάντησης Τραμπ-Νετανιάχου από τότε που ο Αμερικανός πρόεδρος επέστρεψε στον Λευκό Οίκο, σε αντίθεση με άλλες φορές που έχουν συναντηθεί, οι δύο ηγέτες δεν μίλησαν στον Τύπο», αναφέρει η αμερικανική ιστοσελίδα Axios. Σημειώνει μάλιστα με έμφαση ότι ο Νετανιάχου δεν εισήλθε στον Λευκό Οίκο από την είσοδο της Δυτικής Πτέρυγας όπου περίμεναν οι δημοσιογράφοι, αλλά από τη νότια είσοδο.
Συνάντηση γεμάτη ένταση
Η πραγματικότητα, εξηγεί ο Μπέρναντ Σέλουαν Χούρι, διευθυντής του Cosmo Center for Arab Studies, είναι ότι η συνάντηση Τραμπ-Νετανιάχου ήταν μεγάλης διάρκειας και πιθανότατα γεμάτη ένταση. Προς το παρόν, οι ΗΠΑ φαίνεται να αναπτύσσουν τον στρατό τους στη Μέση Ανατολή κυρίως για να πιέσουν το Ιράν να καταλήξει σε συμφωνία. Ακόμα κι έτσι, ο αμερικανικός στρατός βρίσκεται ήδη σε κατάσταση επίθεσης. Με λίγα λόγια, τα πάντα μπορούν να συμβούν, ακόμη και το Ισραήλ να επιτεθεί μόνο του και να αναγκάσει τους Αμερικανούς να ακολουθήσουν το παράδειγμά του.
Ο σημαντικός παράγοντας που πρέπει να ληφθεί υπόψη είναι η χρονική στιγμή αυτής της συνάντησης Τραμπ-Νετανιάχου, που την κάνει διαφορετική από τις προηγούμενες. «Τις τελευταίες εβδομάδες, έχουμε γίνει μάρτυρες μιας αμερικανικής στρατιωτικής ανάπτυξης στην περιοχή του Κόλπου,που δεν μοιάζει με τίποτα που έχουμε δει στη Μέση Ανατολή τα τελευταία 20 χρόνια», τονίζουν Αραβες διπλωμάτες.
«Η συνάντηση στον Λευκό Οίκο έρχεται μετά τις διαπραγματεύσεις των Αμερικανών με τους Ιρανούς στο Ομάν. Οι ΗΠΑ ασκούν τουλάχιστον ψυχολογική πίεση στην Τεχεράνη. Το Ιράν, έχοντας επίγνωση της απομόνωσής του και αποδυναμωμένο από την απώλεια των συμμάχων του στην περιοχή, φαίνεται να έχει συμφωνήσει να μειώσει το ανώτατο όριο εμπλουτισμού ουρανίου στο 20%, πολύ κάτω από τα επίπεδα στρατιωτικής ποιότητας, αν και αρνείται κατηγορηματικά περαιτέρω παραχωρήσεις. Η Τεχεράνη έχει υιοθετήσει μια πιο συμφιλιωτική στάση από ό,τι στο παρελθόν, εν μέρει επειδή δεν έχει εναλλακτικές λύσεις και οι ΗΠΑ αξιολογούν την κατάσταση», εκτιμούν οι ίδιες πηγές.
Τι θέλει το Ισραήλ
Οι Ισραηλινοί, ωστόσο, δεν φαίνεται να έχουν την ίδια άποψη: Στο Τελ Αβίβ υπάρχει αυτή τη στιγμή σκεπτικισμός σχετικά με την επιτυχία των διαπραγματεύσεων. Αλλά ο σκεπτικισμός απέναντι στον Νετανιάχου είναι επίσης διαδεδομένος. Ο πολιτικός της αντιπολίτευσης Μπένι Γκαντς ανησυχεί για το γεγονός ότι δεν συνόδευσαν στην Ουάσιγκτον τον Νετανιάχου, στρατιωτικοί εκπρόσωποι. «Καταλαβαίνω γιατί, σε ορισμένες συνομιλίες, οι αξιωματικοί πρέπει να μένουν έξω και οι πολιτικοί μέσα», λέει ο Μπένι Γκαντς . «Αλλά ένα ταξίδι χωρίς επαγγελματίες στρατιωτικούς συμβούλους είναι λίγο ύποπτο. Ποιος ξέρει τι αποφασίζεται σε εκείνη την αίθουσα;», διερωτάται.
Αραβες αναλυτές εκτιμούν επίσης ότι από καθαρά στρατηγική άποψη, το Ισραήλ χρειάζεται το Ιράν και τους «αντιπροσώπους» του στην περιοχή για να διατηρήσουν ένα πολύ υψηλό επίπεδο αμυντικής στάσης στη Μέση Ανατολή και να συνεχίσουν την κούρσα των εξοπλισμών τους.
Η Σαουδική Αραβία και οι μοναρχίες του Κόλπου από την άλλη πλευρά, φοβούνται τα ιρανικά αντίποινα σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης και προσπαθούν να αποτρέψουν τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σε κάθε περίπτωση, οι Αμερικανοί δεν έχουν την πολυτέλεια να μετριάσουν την πίεση στο Ιράν σήμερα: Ένας ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος, τον οποίο επικαλέστηκαν ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, εξήγησε ότι ένας από τους κεντρικούς στόχους της συνόδου κορυφής Τραμπ-Νετανιάχου ήταν ακριβώς να συζητηθεί τι θα γίνει σε περίπτωση αποτυχίας των διαπραγματεύσεων με το Ιράν.
Η στάση του Ιράν
Ο Αλί Λαριτζανί, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, δήλωσε στο Al Jazeera ότι η Τεχεράνη δεν έχει λάβει συγκεκριμένες προτάσεις από την Ουάσιγκτον και ότι στις συνομιλίες στο Ομάν δεν έχει γίνει καμία πραγματική τεχνική διαπραγμάτευση.
Ο Λαριτζανί πρόσθεσε ότι η συζήτηση αφορά μόνο το πυρηνικό πρόγραμμα και δεν περιλαμβάνει άλλα ζητήματα, όπως οι πυραυλικές δυνατότητες του Ιράν ή η περιφερειακή πολιτική. Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκάεϊ, άφησε να εννοηθεί ότι το Ιράν θα ήταν πρόθυμο να διαπραγματευτεί όρια στο επίπεδο εμπλουτισμού ουρανίου και στο μέγεθος των αποθεμάτων του, αλλά μόνο εάν αναγνωριστεί το δικαίωμα σε κάποιο επίπεδο εμπλουτισμού. Ο Μπαγκάεϊ δήλωσε επίσης ότι «κανένας σοφός και λογικός άνθρωπος δεν επιδιώκει τον πόλεμο», απαντώντας έμμεσα στις απειλές των ΗΠΑ.
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου