Τα μικροπλαστικά ίσως αλλάζουν το χρώμα των ωκεανών

Επιμέλεια:

Μιχάλης Ματσίγκος • mmatsigkos@naftemporiki.gr

«Καμπανάκι» χτυπούν οι επιστήμονες για τη ρύπανση στα νερά του Ειρηνικού Ωκεανού, ανάμεσα στη Χαβάη και την Καλιφόρνια.

Η περιοχή, γνωστή ως «Great Pacific Garbage Patch», αποκτά ολοένα πιο έντονη γαλαζοπράσινη απόχρωση, μια μεταβολή που είναι πλέον ορατή ακόμη και από το Διάστημα. Πίσω από αυτή την αλλαγή ενδέχεται να βρίσκεται η αυξανόμενη συγκέντρωση μικροπλαστικών, σύμφωνα με νέα επιστημονική έρευνα.

Η συγκεκριμένη περιοχή αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες ζώνες συσσώρευσης πλαστικών απορριμμάτων παγκοσμίως. Πρόκειται για μια εκτεταμένη θαλάσσια έκταση όπου τα κυκλικά ωκεάνια ρεύματα παγιδεύουν τεράστιες ποσότητες απορριμμάτων, από εγκαταλελειμμένα αλιευτικά δίχτυα μέχρι συσκευασίες τροφίμων και ποτών. Σε αντίθεση με τη συνηθισμένη εικόνα που παραπέμπει σε τεράστια νησιά σκουπιδιών, μεγάλο μέρος της ρύπανσης αποτελείται από μικροπλαστικά, τα οποία συχνά δεν είναι καν ορατά με γυμνό μάτι.
Τι δείχνει νέα επιστημονική μελέτη

Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Communications Earth & Environment από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μπέργκεν στη Νορβηγία, η αύξηση αυτών των μικροσκοπικών σωματιδίων ενδέχεται να ευθύνεται για τη μεταβολή του χρώματος των νερών. Οι επιστήμονες ανέλυσαν δορυφορικά δεδομένα μιας εικοσαετίας, από το 2002 έως το 2022, και διαπίστωσαν σημαντική ενίσχυση των μπλε και πράσινων αποχρώσεων στην περιοχή της Μεγάλης Κηλίδας, σε σύγκριση με τα γειτονικά θαλάσσια ύδατα.

ADVERTISING

Για να διερευνήσουν την αιτία, οι ερευνητές εξέτασαν τον τρόπο με τον οποίο τα μικροπλαστικά αλληλεπιδρούν με το φως. Ο επιστήμονας Νταν Κέστνερ, ένας από τους συντάκτες της μελέτης, δημιούργησε σύμφωνα με το CNN εργαστηριακά μείγματα από πλαστικά απορρίμματα και χρησιμοποίησε φωτεινές πηγές και λέιζερ, προκειμένου να καταγράψει την οπτική συμπεριφορά τους. Στη συνέχεια, τα δεδομένα αυτά αξιοποιήθηκαν σε προσομοιώσεις που εξέτασαν εάν η συγκέντρωση πλαστικών θα μπορούσε να προκαλέσει μια αλλαγή χρώματος αρκετά έντονη ώστε να καταγραφεί από δορυφόρους.

Οι επιστήμονες εξέτασαν επίσης εναλλακτικές εξηγήσεις, όπως πιθανές μεταβολές στη συγκέντρωση ή στη σύνθεση στο φυτοπλαγκτό. Ωστόσο, όταν συμπεριέλαβαν τα πλαστικά στις προσομοιώσεις, διαπίστωσαν ότι αυξανόταν σημαντικά η πιθανότητα εμφάνισης της χαρακτηριστικής κυανής απόχρωσης που καταγράφεται στις δορυφορικές εικόνες.

Παρά τα ευρήματα, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι δεν έχει αποδειχθεί ακόμη πως τα μικροπλαστικά αποτελούν τη μοναδική ή την άμεση αιτία της αλλαγής του χρώματος. Για να επιβεβαιωθεί η υπόθεση, απαιτούνται επιτόπιες μετρήσεις στην ίδια τη ζώνη συσσώρευσης απορριμμάτων, μια διαδικασία δύσκολη και δαπανηρή. Εφόσον τα συμπεράσματα επιβεβαιωθούν, η συγκεκριμένη μέθοδος θα μπορούσε να αξιοποιηθεί και σε άλλες περιοχές των ωκεανών όπου εκτιμάται ότι υπάρχουν υψηλές συγκεντρώσεις μικροπλαστικών.

Οι επιπτώσεις των μικροπλαστικών δεν περιορίζονται στην εικόνα των θαλασσών. Τα σωματίδια μπορούν να καταναλωθούν από θαλάσσιους οργανισμούς και να μεταφερθούν μέσω της τροφικής αλυσίδας, φτάνοντας μέχρι τα θαλασσινά που καταναλώνει ο άνθρωπος. Παράλληλα, είναι δυνατόν να μεταφέρουν ρύπους και να επηρεάζουν ακόμη και την ικανότητα των ωκεανών να απορροφούν και να αποθηκεύουν διοξείδιο του άνθρακα.

naftemporiki.gr