Από την έντυπη έκδοση
Μιχάλης Μαστοράκης • mmastorakis@naftemporiki.gr
Πιστή στην απολιγνιτοποίηση παραμένει η ελληνική κυβέρνηση, αποκλείοντας τον λιγνίτη από την ενεργειακή «εξίσωση» της χώρας ακόμη και στο σενάριο της ύστατης ανάγκης μιας ενεργειακής κρίσης.
Ειδικότερα, όπως επισημαίνουν υψηλόβαθμες πηγές του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, δεν υπάρχει κάποια σκέψη για αξιοποίηση του λιγνιτικού δυναμικού όπως συνέβη κατά την ενεργειακή κρίση του 2022, με το ζήτημα να άπτεται, πέρα από όλα τα άλλα, και τεχνικών ζητημάτων, μιας και ήδη πολλές μονάδες έχουν παύσει τη λειτουργία τους και πολλά ορυχεία έχουν κλείσει.
Οι δυσκολίες
Κατά συνέπεια, όπως διευκρινίζουν οι ίδιες πηγές, το υφιστάμενο κυβερνητικό σχέδιο αντιμετώπισης μιας έκτακτης κρίσης σε σημείο να αμφισβητείται ή και να απειλείται η επάρκεια της χώρας δεν περιλαμβάνει το λιγνιτικό δυναμικό, με τη διαχείριση της κατάστασης να εναποτίθεται στις υπόλοιπες ενεργειακές εναλλακτικές, όπως είναι η παραγωγή των ΑΠΕ ή το φυσικό αέριο, όπου, αν και πρόκειται για εισαγόμενο καύσιμο, η διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων στην περίπτωση του LNG προσφέρει σημαντικό βαθμό ευελιξίας.
Η πρόσθετη δυσκολία που θέτει εκτός κάδρου την αξιοποίηση του λιγνίτη αφορά το τεχνικό σκέλος, με την πλειονότητα των μονάδων να έχει παροπλιστεί εδώ και χρόνια και πολύ περισσότερο να έχουν κλείσει τα λιγνιτωρυχεία, γεγονός που δυσχεραίνει σημαντικά την επανέναρξη λειτουργίας.
Ως γνωστόν, οι εν λόγω υποδομές έχουν συγκεκριμένη τεχνική φυσιογνωμία που δεν επιτρέπει να ανοιγοκλείνουν κατά το δοκούν, ενώ ακόμη κι αν αποφασιζόταν να συνδράμουν στην ενεργειακή επάρκεια της χώρας με κάποιο τρόπο, αυτό δεν θα μπορούσε να γίνει, όντας πλέον σε «αχρησία», από τη μια μέρα στην άλλη. Κατά συνέπεια, όπως προαναφέρθηκε, η κυβέρνηση παραμένει αμετακίνητη στην προώθηση της απολιγνιτοποίησης, με το ευρύτερο σχέδιο να προβλέπει την απόσυρση και των τελευταίων μονάδων εντός του 2026.
Τελευταία χρονιά
Υπενθυμίζεται ότι οι μονάδες της Πτολεμαΐδας και του Αγίου Δημητρίου παραμένουν ακόμη σε λειτουργία, με την Πτολεμαΐδα V, ισχύος 660 MW, να σταματά τη λειτουργία της ως λιγνιτική μονάδα εντός του 2026 για να μετατραπεί σε μονάδα φυσικού αερίου με ορίζοντα επανέναρξης λειτουργίας από το 2027, και τον Ατμοηλεκτρικό Σταθμό Αγίου Δημητρίου, όντας υπό παράταση, να κλείνει τον κύκλο του τον Μάιο του 2026.
Οι περιορισμένες παρατάσεις που είχαν δοθεί αφορούσαν κυρίως την κάλυψη αναγκών τηλεθέρμανσης και τη διασφάλιση επάρκειας ισχύος κατά τη χειμερινή περίοδο 2025-2026, χωρίς να αλλάζουν τον συνολικό σχεδιασμό οριστικού κλεισίματος.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, η συμμετοχή των λιγνιτικών μονάδων στο ενεργειακό μίγμα της χώρας έχει πλέον διαμορφωθεί σε χαμηλά επίπεδα, με το μερίδιό τους να φτάνει το 5,91% τον Ιανουάριο, 4,22% τον Φεβρουάριο και 4,49% μέχρι σήμερα.
Αξίζει να σημειωθεί, όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, ότι η όποια συμμετοχή των λιγνιτικών μονάδων γίνεται σε πολύ κατώτερα επίπεδα της παραγωγικής τους δυναμικότητας, με το σχετικό ποσοστό να φτάνει μόλις το 12%, πράγμα που καθιστά πρόσθετα ασύμφορη τη λειτουργία των μονάδων.
Τα υπόλοιπα μέτρα
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η «παλέτα» της κυβέρνησης σε συμμόρφωση και συντονισμό με το ευρωπαϊκό πλαίσιο περιλαμβάνει όλη την γκάμα των μέτρων που σχεδιάστηκαν και δοκιμάστηκαν στο πλαίσιο της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης όπως αναπλήρωση αποθεμάτων, περιορισμό της κατανάλωσης, διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων, αξιοποίηση εναλλακτικών καυσίμων, με τη σχετική λίστα να αναμένεται να επικαιροποιηθεί περαιτέρω, ανάλογα και με τις ανάγκες, κατά την επικείμενη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. στις 19 και 20 Μαρτίου.
Όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές του ΥΠΕΝ, η ανησυχία εστιάζεται περισσότερο στο ζήτημα των τιμών των ενεργειακών προϊόντων παρά σε θέματα επάρκειας που δεν αποτυπώνονται προσώρας εν τοις πράγμασι, με την κυβέρνηση να ανακοινώνει χθες τα πρώτα μέτρα (πλαφόν κερδοφορίας) για τα καύσιμα κίνησης, βενζίνη και ντίζελ, αναμένοντας να δει την εξέλιξη των πραγμάτων για το αν προκύπτει ανάγκη ανάλογων μέτρων και στο κομμάτι της αγοράς ρεύματος.
Μικρό «αποτύπωμα»
Σε κάθε περίπτωση, όπως σχολιάζουν οι ίδιες πηγές, οι εκτιμήσεις παραμένουν επιφυλακτικές, με τα μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεδομένα να υποδεικνύουν περιορισμένο «αποτύπωμα» στην ελληνική αγορά πέρα από την αυξημένη διακύμανση των τιμών.
Η εν λόγω εικόνα, τηρουμένων των αναλογιών, καταγράφεται παρόμοια για το σύνολο της Ευρώπης και σε αντίθεση με την περίοδο του 2022, όταν πράγματι οι χώρες απειλούνταν σοβαρά με έλλειψη «υλικού» σε συνέχεια της απότομης απομείωσης των ροών του ρωσικού φυσικού αερίου προς την Ευρώπη μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας
Η «ατζέντα» της Συνόδου Κορυφής της Ε.Ε., που θα γίνει στις 19 και 20 Μαρτίου, αναμένεται να περιλαμβάνει και τη συζήτηση περί της δομής της αγοράς ενέργειας, με το βασικό «σκεπτικό», όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, να «απορρίπτει» εκ νέου δομική αναθεώρηση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, χωρίς ωστόσο να διατυπώνονται και προτάσεις.
Σε μια συνολικότερη θεώρηση, η «χρυσή τομή» αναζητείται ανάμεσα στη διάχυση των φθηνών ΑΠΕ ανά την ευρωπαϊκή επικράτεια και το κόστος που προϋποθέτει αυτό για να γίνει πραγματικότητα, καθώς άφθονες ανταλλαγές φθηνής «πράσινης» ενέργειας μπορούν να γίνουν μόνο στη βάση διασυνδεδεμένων αγορών, με τις τελευταίες να προϋποθέτουν πρόσθετες επενδύσεις δίκτυα και διασυνδέσεις, πράγμα που συνεπάγεται ένα σημαντικό κόστος.
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου