Νέα δεδομένα στο διπλωματικό θρίλερ ΗΠΑ-Ιράν φέρνουν οι δηλώσεις ανώτατου Αμερικανού αξιωματούχου, ο οποίος υποστηρίζει ότι το υπό διαμόρφωση κείμενο της συμφωνίας εξυπηρετεί βασικούς στρατηγικούς στόχους της Ουάσινγκτον και μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για μακροπρόθεσμη ειρήνη στην περιοχή.
Πιο κοντά από ποτέ εμφανίζεται η συμφωνία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, με υψηλόβαθμο Αμερικανό αξιωματούχο να εκτιμά ότι οι πιθανότητες υπογραφής της μέσα στις επόμενες ημέρες φτάνουν το «80% με 85%», χωρίς ωστόσο να θεωρείται τίποτα ακόμη οριστικό.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο αξιωματούχος ανέφερε ότι η Ουάσινγκτον «αισθάνεται πολύ καλά» για την πορεία των διαπραγματεύσεων, προειδοποίησε όμως ότι οι δύο πλευρές «δεν έχουν διασχίσει ακόμη τη γραμμή τερματισμού».
Η τοποθέτηση αυτή δείχνει ότι η συμφωνία βρίσκεται στην τελική ευθεία, αλλά παραμένουν ανοιχτές λεπτομέρειες που θα κρίνουν αν το κείμενο θα οδηγηθεί τελικά σε υπογραφή.
Η συμφωνία «περιλαμβάνει τον Λίβανο»
Ιδιαίτερο βάρος έχει η αναφορά του Αμερικανού αξιωματούχου ότι η συμφωνία που συζητείται με την Τεχεράνη «περιλαμβάνει τον Λίβανο».
Η διατύπωση αυτή επιβεβαιώνει ότι το υπό διαμόρφωση πλαίσιο δεν περιορίζεται μόνο στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν ή στο Στενό του Ορμούζ, αλλά έχει ευρύτερο περιφερειακό χαρακτήρα.
Ο Λίβανος μπαίνει έτσι επισήμως στο κάδρο των διαπραγματεύσεων, σε μια περίοδο κατά την οποία η Χεζμπολάχ και το μέτωπο στα σύνορα με το Ισραήλ αποτελούν βασικούς παράγοντες αστάθειας στην περιοχή.
Σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο, η Ουάσινγκτον εμφανίζεται αισιόδοξη ότι το τελικό αποτέλεσμα θα είναι αποδεκτό όχι μόνο από το Ιράν, αλλά και από το Ισραήλ και τις χώρες του Κόλπου.
Ορμούζ, λιμάνια και πυρηνικό υλικό
Στο βασικό πλαίσιο της συμφωνίας περιλαμβάνεται το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, καθώς και η άρση του αμερικανικού αποκλεισμού ιρανικών λιμανιών, βάσει των όρων που έχουν συμφωνηθεί ανάμεσα σε Ουάσινγκτον και Τεχεράνη.
Η συμφωνία προβλέπει επίσης ότι οι ΗΠΑ θα λάβουν εμπλουτισμένο πυρηνικό υλικό, ενώ θα τεθεί σε ισχύ καθεστώς επιθεωρήσεων.
Αμερικανικές πηγές αναφέρουν ότι έχει υπάρξει πρόοδος και στις τεχνικές λεπτομέρειες για την καταστροφή και απομάκρυνση εμπλουτισμένου υλικού, στοιχείο που παρουσιάζεται από την Ουάσινγκτον ως κρίσιμο βήμα για να διασφαλιστεί ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
Κυρώσεις με βάση τις «επιδόσεις» του Ιράν
Κομβικό σημείο παραμένει το ζήτημα των κυρώσεων και των οικονομικών ανταλλαγμάτων προς την Τεχεράνη.
Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο της αμερικανικής κυβέρνησης, το Ιράν θα έχει σημαντική ελάφρυνση κυρώσεων, αλλά αυτή θα εξαρτηθεί από τις επιδόσεις του στο πλαίσιο της συμφωνίας.
Η Ουάσινγκτον επιμένει ότι η Τεχεράνη δεν θα λάβει άμεσα οφέλη μόνο με την υπογραφή. Αντίθετα, τα οικονομικά ανταλλάγματα θα δίνονται σταδιακά και ανάλογα με το κατά πόσο το Ιράν τηρεί και εφαρμόζει τις δεσμεύσεις του.
Με απλά λόγια, η αμερικανική θέση είναι: όσο περισσότερο συμμορφώνεται το Ιράν, τόσο μεγαλύτερα οφέλη θα λαμβάνει.
«Ευρεία συναίνεση» στην Τεχεράνη βλέπουν οι ΗΠΑ
Ο Αμερικανός αξιωματούχος εμφανίστηκε σχετικά καθησυχαστικός για τις πιθανές εσωτερικές αντιδράσεις στο Ιράν.
Όπως εκτίμησε, οι επιφυλάξεις από την ιρανική πλευρά είναι «μάλλον ελάχιστες», ενώ υπάρχει, κατά την αμερικανική ανάγνωση, «ευρεία συναίνεση» υπέρ της συμφωνίας στην Τεχεράνη.
Η συναίνεση αυτή, σύμφωνα με τον ίδιο, εκτείνεται στους Φρουρούς της Επανάστασης, στους «σκληροπυρηνικούς» κύκλους και στις πολιτικές αρχές της χώρας.
Παρά την αισιοδοξία, η Ουάσινγκτον αναγνωρίζει ότι εξακολουθεί να υπάρχει έντονη δυσπιστία, καθώς η διαπραγμάτευση διεξάγεται ανάμεσα σε δύο πλευρές με βαθιά συγκρουσιακό παρελθόν.
Το Ισραήλ και οι χώρες του Κόλπου
Σημαντική είναι και η εκτίμηση της αμερικανικής πλευράς ότι το τελικό κείμενο μπορεί να γίνει αποδεκτό από το Ισραήλ και τις χώρες του Κόλπου.
Ο αξιωματούχος εξέφρασε την πεποίθηση ότι, όταν το Ισραήλ δει το πλήρες περιεχόμενο της συμφωνίας, θα ικανοποιηθεί από τους όρους της.
Η αναφορά αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς το Ισραήλ αντιμετωπίζει με καχυποψία κάθε συμφωνία που θα μπορούσε να προσφέρει οικονομική ανάσα στο Ιράν ή να περιορίσει την πίεση προς την Τεχεράνη.
Την ίδια ώρα, οι χώρες του Κόλπου παρακολουθούν με ενδιαφέρον τις διαπραγματεύσεις, καθώς το άνοιγμα του Ορμούζ και η αποκλιμάκωση με το Ιράν επηρεάζουν άμεσα την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και την ενεργειακή σταθερότητα.
Κοντά στην υπογραφή, αλλά όχι ακόμη τελειωμένη υπόθεση
Παρά την πρόοδο, η συμφωνία δεν έχει ακόμη υπογραφεί.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ αναμένουν την υπογραφή μέσα στις επόμενες ημέρες, αλλά ξεκαθάρισε ότι η διαδικασία δεν έχει ολοκληρωθεί πλήρως.
Το υπό διαμόρφωση κείμενο φαίνεται να καλύπτει βασικά στρατηγικά ζητήματα: το Στενό του Ορμούζ, τον αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών, το πυρηνικό υλικό, τις επιθεωρήσεις, τις κυρώσεις, τον Λίβανο και την περιφερειακή αποδοχή της συμφωνίας.
Ωστόσο, μέχρι να πέσουν οι υπογραφές, το διπλωματικό παρασκήνιο παραμένει ανοιχτό.
Η συμφωνία μπορεί να βρίσκεται πιο κοντά από ποτέ, αλλά η Ουάσινγκτον κρατά ακόμη αποστάσεις από τους πανηγυρισμούς, γνωρίζοντας ότι στην τελική ευθεία κρίνονται οι πιο δύσκολες λεπτομέρειες.
newsbeast.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου