Νικολέτα Πετανίδου • npetanidou@naftemporiki.gr
Οι πρόσφατες διεθνείς εξελίξεις φαίνεται πως επηρεάζουν -εν τέλει- περισσότερο την Τουρκία. Όχι μόνο ως προς τις «φιλίες» της αλλά και ως προς την άμυνά της, έστω εμμέσως.
Ο λόγος, για την παραίτηση Κιρ Στάρμερ, που με κάποιο τρόπο επηρεάζει την πώληση Eurofighter στην Τουρκία.
Υπό το πρίσμα αυτό, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον το κατά πόσο η Τουρκία θα μπορέσει να υλοποιήσει ανενόχλητη τον στόχο της, για την αναβάθμιση της αεροπορικής της ισχύος.
Αν εξεταστούν όλα τα γεγονότα, συνολικά και όχι μεμονωμένα, προκύπτει μια εικόνα που ίσως προκαλεί προβληματισμό στην Άγκυρα.
Ο Στάρμερ, ο Χίλι, το Κατάρ και η υπεροχή της Ελλάδας
Αρχικά, η αποχώρηση Κιρ Στάρμερ και Τζον Χίλι από τη βρετανική κυβέρνηση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το Λονδίνο εμφανιζόταν θετικό απέναντι στην τουρκική επιθυμία απόκτησης Eurofighter Typhoon.
Η βρετανική πλευρά αποτελούσε έναν από τους βασικούς υποστηρικτές της συμφωνίας, ιδιαίτερα μετά την αποδυνάμωση των γερμανικών αντιρρήσεων που είχαν εκφραστεί κατά την περίοδο του Όλαφ Σολτς.
Αν και η βρετανική στήριξη στα όποια αμυντικά προγράμματα που αφορούν τρίτες χώρες δεν εξαρτάται αποκλειστικά από συγκεκριμένα πρόσωπα, κάθε πολιτική αλλαγή δημιουργεί κάποια ερωτηματικά και αυτά με τη σειρά τους κάποιες καθυστερήσεις.
Κάτι που δεν θα ήθελε η τουρκική πολεμική αεροπορία, όχι απλώς επειδή επειδή οι παραιτήσεις αυτές ή ακόμα και το προσωρινό «όχι» του Κατάρ (σσ: λόγω της κατάστασης στη Μέση Ανατολή) σε μεταχειρισμένα Eurofighter, αλλά επειδή βρίσκεται σε ιδιαίτερα μειονεκτική θέση έναντι της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας.
Πάντως, κατά τη διάρκεια της πρωθυπουργίας Στάρμερ οι σχέσεις με την Τουρκία παρέμειναν ιδιαίτερα στενές, κυρίως στον τομέα της άμυνας και της αμυντικής βιομηχανίας.
Το Λονδίνο αντιμετώπιζε την Άγκυρα ως σημαντικό σύμμαχο στο ΝΑΤΟ και ως κρίσιμο παράγοντα για τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου. Παρά τις κατά καιρούς διαφωνίες σε επιμέρους ζητήματα, η βρετανική κυβέρνηση έδειχνε διάθεση να ενισχύσει τη στρατηγική συνεργασία με την Τουρκία, υποστηρίζοντας την αμυντική βιομηχανική συνεργασία και διατηρώντας θετική στάση απέναντι σε σημαντικά εξοπλιστικά προγράμματα.
«Όνειρο θερινής νυκτός» τα F-35
Φυσικά, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή φαίνεται να επηρεάζουν και άλλες πιθανές λύσεις που εξέταζε η Τουρκία.
Το Κατάρ, υπό το νέο περιβάλλον ασφαλείας, ενδέχεται να μην επιθυμεί να αποδεσμεύσει μεταχειρισμένα αεροσκάφη που θα μπορούσαν να ενισχύσουν άμεσα την τουρκική αεροπορία κρατώντας τα ως -προσωρινή- ασπίδα ασφαλείας. Αν αυτό επιβεβαιωθεί, η Άγκυρα χάνει μία πιθανή γρήγορη λύση και εξαρτάται ακόμη περισσότερο από νέες προμήθειες. Σίγουρα όχι τα F-35, καθώς κάτι τέτοιο αποτελεί -για την ώρα- «όνειρο θερινής νυκτός»
Το κρίσιμο για την Άγκυρα, είναι ότι τα Eurofighter δεν αποτελούν απλώς μια ακόμη αγορά μαχητικών αεροσκαφών, αλλά ως ενδιάμεση λύση για την αεροπορία της καθώς βρίσκεται ολοένα και πιο μακριά από αμερικανικά «όπλα» αλλά ακόμα πιο μακριά από το εγχώριο μαχητικό της ΚΑΑΝ. Δηλαδή αποτελούν ως γέφυρα μέχρι να ωριμάσει πλήρως το πρόγραμμα του. Χωρίς αυτά, η τουρκική αεροπορία θα συνεχίζει να βασίζεται κυρίως σε εκσυγχρονισμένα F-16 και σε μελλοντικές παραλαβές νέων F-16 Block 70.
ShutterstockΗ ελληνική υπεροχή στον αέρα
Την ίδια στιγμή, έντονο «εκνευρισμό» προκαλεί η έμφαση που δίνει το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας στην αναβάθμιση του Στόλου της Πολεμικής Αεροπορίας. Κάτι που δεν αφορά μόνο την απόκτηση νέων εξοπλισμών αλλά η ενίσχυση και ποιοτική υπεροχή της ΠΑ, στο πλαίσιο της «Ατζέντας 2030», Νίκου Δένδια.
Όπως έχει γράψει η «Ν», σχετικά με την διαμόρφωση του Στόλου, το 2030 όπως είχε προαναγγείλει ο Νίκος Δένδιας, θα διαθέτει 200 σύγχρονα αεροσκάφη 4ης και 5ης γενεάς, με τη σταδιακή απόσυρση-πώληση των αεροσκαφών 3ης και 4ης (Phantom, Mirage 2000, Mirage 2000-5, F-16 Block30).
Στόχος πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας του ΥΠΕΘΑ είναι η ομογενοποίηση του στόλου. Τούτο διότι θα είναι πιο εύκολη η συντήρηση και η υποστήριξή τους, χαμηλότερο κόστος ανταλλακτικών καθώς θα είναι κοινά, ευκολότερη εκπαίδευση.
Έτσι ο στόλος, διαμορφώνεται ως εξής. Η ΠΑ έχει ήδη αποκτήσει:
24 μαχητικά αεροσκάφη Rafale
54 εκσυγχρονισμένα F-16 Viper
Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα δεδομένα, η ΠΑ θα διαθέτει 82 αεροσκάφη F-16 Viper ενώ μετά το πρόσφατο Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας (ΚΥΣΕΑ), «πέρασε» ο εκσυγχρονισμός και των F-16 Block 50.
Υπενθυμίζεται ότι μέχρι τώρα αναβαθμίζονται τα F-16 Block 52+ και F-16 Block 52+ adv.
Η τελευταία συμφωνία Γκιουλέρ – Χίλι
Στο τελευταίο τετ α τετ του Τούρκου ΥΠΑΜ Γιασάρ Γκιουλέρ με τον -τότε- Βρετανό ΥΠΑΜ Τζον Χίλι (σσ: Μάρτιος του 2026) υπέγραψαν συμφωνία που περιελάβανε μεταξύ άλλων εκπαίδευση δέκα πιλότων και περίπου 100 τεχνικών της τουρκικής αεροπορίας και μακροχρόνια υποστήριξη συντήρησης, παροχή προσομοιωτών και ενσωμάτωση συστημάτων ηλεκτρονικού πολέμου.
Επίσης, βρετανικές εταιρείες όπως η BAE Systems, η Rolls-Royce και η Leonardo θα διασφαλίσουν την παράδοση των ανταλλακτικών και των υποδομών συντήρησης, με εκτιμώμενο οικονομικό όφελος για τη βρετανική οικονομία περίπου 20.000 θέσεις εργασίας.
Σε κάθε περίπτωση, η ίδια η Άγκυρα μπορεί να μη θεωρεί ότι θα βρεθεί σε αδιέξοδο καθώς διαθέτει ισχυρή αμυντική βιομηχανία, οικονομικούς και στρατιωτικούς πόρους και το βασικότερο κάποιους καλούς… φίλους, ωστόσο, αν συνδυαστούν η πολιτική αβεβαιότητα στη Βρετανία, οι περιφερειακές εξελίξεις που επηρεάζουν το Κατάρ, οι πιθανές καθυστερήσεις στα Eurofighter και ο χρόνος που απαιτείται για την πλήρη επιχειρησιακή αξιοποίηση του KAAN, τότε η Άγκυρα ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με μία δυσκολότερη «εξίσωση».
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου