Αλουμινόχαρτο: Γιατί η μία πλευρά είναι γυαλιστερή και η άλλη ματ; Ποια πρέπει να ακουμπά το φαγητό;

Το χρησιμοποιούμε για να τυλίξουμε ένα σάντουιτς, να σκεπάσουμε ένα ταψί, να διατηρήσουμε το φαγητό στο ψυγείο ή να ψήσουμε κάτι στον φούρνο.

Και σχεδόν κάθε φορά που κόβουμε ένα κομμάτι αλουμινόχαρτο, ερχόμαστε αντιμέτωποι με την ίδια μικρή λεπτομέρεια: η μία πλευρά είναι γυαλιστερή και η άλλη ματ.

Για πολλούς, η διαφορά αυτή δεν είναι καθόλου τυχαία.

Άλλοι πιστεύουν ότι η γυαλιστερή πλευρά πρέπει να ακουμπά το φαγητό. Άλλοι υποστηρίζουν ακριβώς το αντίθετο. Υπάρχει μάλιστα η διαδεδομένη αντίληψη ότι η μία πλευρά κρατά καλύτερα τη θερμότητα, ενώ η άλλη βοηθά το φαγητό να ψηθεί ταχύτερα.

Ποιος έχει δίκιο; Η απάντηση είναι πιο απρόσμενη απ’ όσο φανταζόμαστε: Γιατί στο συνηθισμένο αλουμινόχαρτο, δεν υπάρχει σωστή και λάθος πλευρά.

Και ο λόγος για τον οποίο οι δύο όψεις του είναι διαφορετικές δεν έχει καμία σχέση με το μαγείρεμα.
Γιατί η μία πλευρά είναι γυαλιστερή και η άλλη θαμπή

Το μυστικό βρίσκεται στο εργοστάσιο. Το αλουμινόχαρτο παράγεται από φύλλα αλουμινίου που περνούν επανειλημμένα ανάμεσα από ειδικούς κυλίνδρους, ώστε να γίνουν εξαιρετικά λεπτά.

Στα τελευταία στάδια της παραγωγής, όταν το μέταλλο έχει αποκτήσει πολύ μικρό πάχος, δύο φύλλα περνούν μαζί ανάμεσα από τους κυλίνδρους.

Αυτό γίνεται για να μπορεί το υλικό να υποστεί την τελική επεξεργασία χωρίς να καταστραφεί. Εδώ δημιουργείται και η χαρακτηριστική διαφορά στην εμφάνιση.

Η πλευρά κάθε φύλλου που έρχεται σε επαφή με τον λείο μεταλλικό κύλινδρο αποκτά γυαλιστερή επιφάνεια. Αντίθετα, η πλευρά που βρίσκεται σε επαφή με το άλλο φύλλο αποκτά πιο θαμπή, ματ όψη.

Όταν τα δύο φύλλα διαχωριστούν, το καθένα έχει μία γυαλιστερή και μία ματ πλευρά. Με άλλα λόγια, η διαφορά δεν σχεδιάστηκε για να μας δείχνει πώς πρέπει να τυλίγουμε το φαγητό. Είναι αποτέλεσμα της ίδιας της διαδικασίας παραγωγής.
Ποια πλευρά πρέπει να ακουμπά το φαγητό;

Εδώ έρχεται η μεγάλη ανατροπή. Για το συνηθισμένο αλουμινόχαρτο που χρησιμοποιούμε στο σπίτι, δεν έχει πρακτική σημασία αν η γυαλιστερή ή η ματ πλευρά ακουμπά το φαγητό.

Και οι δύο πλευρές αποτελούνται από το ίδιο υλικό και μπορούν να χρησιμοποιηθούν με τον ίδιο τρόπο. Αυτό σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να γυρίζουμε το αλουμινόχαρτο για να βρούμε τη «σωστή» πλευρά προτού τυλίξουμε ένα τοστ ή σκεπάσουμε ένα φαγητό.

Δεν χρειάζεται επίσης να ανησυχούμε ότι κάναμε κάποιο λάθος επειδή τοποθετήσαμε τη θαμπή πλευρά προς τα μέσα.

Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική εξαίρεση.
Η εξαίρεση που πρέπει να γνωρίζεις

Στην αγορά κυκλοφορούν και ειδικά αντικολλητικά αλουμινόχαρτα. Σε ορισμένα από αυτά, η μία πλευρά διαθέτει ειδική αντικολλητική επίστρωση, ώστε το φαγητό να μην κολλά κατά το ψήσιμο.

Σε αυτή την περίπτωση, η πλευρά που πρέπει να έρχεται σε επαφή με το φαγητό μπορεί πράγματι να έχει σημασία.

Ο κατασκευαστής συνήθως αναγράφει στη συσκευασία ποια πλευρά πρέπει να χρησιμοποιείται.

Επομένως, ο γενικός κανόνας είναι απλός: στο κοινό αλουμινόχαρτο χρησιμοποιούμε όποια πλευρά θέλουμε. Στα ειδικά αντικολλητικά προϊόντα ακολουθούμε τις οδηγίες.


Η γυαλιστερή πλευρά κρατά καλύτερα τη θερμότητα;

Αυτός είναι ίσως ο πιο διαδεδομένος μύθος γύρω από το αλουμινόχαρτο. Η θεωρία λέει ότι η γυαλιστερή πλευρά αντανακλά τη θερμότητα, ενώ η ματ την απορροφά.

Υπάρχει μια επιστημονική βάση πίσω από την ιδέα ότι οι διαφορετικές επιφάνειες μπορούν να συμπεριφέρονται διαφορετικά απέναντι στη θερμική ακτινοβολία.

Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι, όταν ψήνουμε ένα φαγητό τυλιγμένο σε συνηθισμένο αλουμινόχαρτο, η επιλογή πλευράς θα αλλάξει ουσιαστικά το αποτέλεσμα.

Στο μαγείρεμα η θερμότητα μεταφέρεται με περισσότερους από έναν τρόπους: μέσω επαφής, μέσω του θερμού αέρα και μέσω ακτινοβολίας.

Η μικρή διαφορά ανάμεσα στις δύο όψεις του κοινού αλουμινόχαρτου δεν προσφέρει ουσιαστικό πλεονέκτημα στις συνηθισμένες συνθήκες ψησίματος.

Επομένως, δεν πρόκειται να ψήσουμε καλύτερα το κοτόπουλο ή τις πατάτες επειδή γυρίσαμε τη γυαλιστερή πλευρά προς τα μέσα.

Πολύ μεγαλύτερη σημασία έχουν η θερμοκρασία του φούρνου, ο χρόνος ψησίματος, το πάχος του φαγητού και το πόσο καλά είναι τυλιγμένο.
Το πραγματικό λάθος

Ενώ πολλοί ανησυχούν για το ποια όψη πρέπει να χρησιμοποιήσουν, υπάρχει κάτι πολύ σημαντικότερο που συχνά περνά απαρατήρητο.

Το αλουμινόχαρτο δεν είναι η ιδανική επιλογή για παρατεταμένη επαφή με ορισμένα τρόφιμα, ιδιαίτερα όταν είναι όξινα ή πολύ αλμυρά.

Ντομάτα, λεμόνι, ξίδι και έντονα αλατισμένες παρασκευές μπορούν, υπό ορισμένες συνθήκες, να ευνοήσουν τη μεταφορά αλουμινίου από το φύλλο στο τρόφιμο.

Το φαινόμενο επηρεάζεται από τη θερμοκρασία, τη διάρκεια επαφής και τη σύνθεση του φαγητού.

Γι’ αυτό χρειάζεται προσοχή όταν χρησιμοποιούμε αλουμινόχαρτο για να μαγειρέψουμε ή να αποθηκεύσουμε τέτοιες παρασκευές, ιδιαίτερα για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Για παράδειγμα, αν έχουμε ετοιμάσει ένα φαγητό με αρκετό λεμόνι ή σάλτσα ντομάτας και θέλουμε να το διατηρήσουμε στο ψυγείο, είναι προτιμότερο να επιλέξουμε ένα κατάλληλο δοχείο τροφίμων, όπως γυάλινο ή άλλο κατάλληλο για τη συγκεκριμένη χρήση.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε επαφή του αλουμινόχαρτου με το φαγητό είναι επικίνδυνη. Σημαίνει ότι η σωστή χρήση του εξαρτάται περισσότερο από το είδος του τροφίμου και τις συνθήκες μαγειρέματος ή αποθήκευσης παρά από το αν επιλέξαμε τη γυαλιστερή ή τη θαμπή πλευρά.


Μπορεί να μπει στον φούρνο; Και τι ισχύει για τον φούρνο μικροκυμάτων;

Το συνηθισμένο αλουμινόχαρτο είναι κατάλληλο για πολλές χρήσεις σε συμβατικό φούρνο, αρκεί να ακολουθούνται οι οδηγίες του κατασκευαστή του φούρνου και του προϊόντος.

Δεν πρέπει, όμως, να τοποθετείται με τρόπο που να έρχεται σε επαφή με θερμαντικά στοιχεία ή να εμποδίζει τη σωστή κυκλοφορία της θερμότητας.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στη συνήθεια να καλύπτουμε ολόκληρο τον πάτο του φούρνου με αλουμινόχαρτο για να μη λερωθεί. Σε αρκετούς φούρνους αυτό απαγορεύεται, καθώς μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία τους ή να προκαλέσει ζημιές.

Στον φούρνο μικροκυμάτων, αντίθετα, το αλουμινόχαρτο γενικά πρέπει να αποφεύγεται, εκτός αν οι οδηγίες της συσκευής επιτρέπουν ρητά συγκεκριμένη, περιορισμένη χρήση.

Το μέταλλο μπορεί, ανάλογα με το σχήμα και την τοποθέτησή του, να προκαλέσει ηλεκτρικά τόξα και να δημιουργήσει κίνδυνο βλάβης.
Τελικά, ποια πλευρά χρησιμοποιούμε;

Αν την επόμενη φορά που θα τυλίξεις ένα σάντουιτς ή θα σκεπάσεις ένα ταψί αναρωτηθείς ποια πλευρά πρέπει να κοιτάζει προς τα μέσα, η απάντηση είναι απλή.

Δεν έχει σημασία. Η γυαλιστερή και η ματ πλευρά του κοινού αλουμινόχαρτου δεν κατασκευάστηκαν για διαφορετικές χρήσεις.

Η μία είναι γυαλιστερή επειδή ακούμπησε στους κυλίνδρους του εργοστασίου. Η άλλη είναι θαμπή επειδή ακούμπησε στο δεύτερο φύλλο αλουμινίου κατά την παραγωγή. Και ίσως αυτό είναι το πιο ενδιαφέρον στην ιστορία: εδώ και δεκαετίες προσπαθούμε να θυμηθούμε ποια είναι η σωστή πλευρά ενός αντικειμένου που, στην πραγματικότητα, δεν έχει λάθος πλευρά.

naftemporiki.gr