Η στρατηγική του Ντόναλντ Τραμπ στον πόλεμο με το Ιράν μοιάζει να αλλάζει από μέρα σε μέρα. Την Παρασκευή άφηνε να εννοηθεί ότι η σύγκρουση «οδεύει προς αποκλιμάκωση».
Μόλις ένα 24ωρο αργότερα, έδινε τελεσίγραφο 48 ωρών στην Τεχεράνη να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ, απειλώντας διαφορετικά με πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές.
Η εναλλαγή τόνων αποτυπώνει ένα βαθύτερο πρόβλημα: η Ουάσιγκτον μπήκε σε έναν πόλεμο χωρίς σαφή στρατηγική εξόδου. Και πλέον βρίσκεται μπροστά σε τέσσερις επιλογές – καμία από τις οποίες δεν είναι πραγματικά «καλή», σχολιάζει ο Economist.
Διαπραγμάτευση: το λιγότερο πιθανό σενάριο
Μια εκεχειρία μέσω διαπραγματεύσεων παραμένει θεωρητικά στο τραπέζι, αλλά μοιάζει δύσκολη, σημειώνει ο Economist.
Η Τεχεράνη εμφανίζεται απρόθυμη να επιστρέψει σε συνομιλίες, ειδικά μετά από επιθέσεις που σημειώθηκαν ενώ βρίσκονταν σε εξέλιξη προηγούμενες επαφές. Την ίδια στιγμή, η ηγεσία της χώρας δείχνει αποδυναμωμένη, ενώ δεν είναι σαφές ποιος μπορεί να εκπροσωπήσει αξιόπιστα το καθεστώς.
Ακόμη και η επιλογή διαμεσολαβητή δεν είναι δεδομένη. Το Ομάν είχε αναλάβει αντίστοιχο ρόλο στο παρελθόν, όμως η στάση του έχει προκαλέσει αντιδράσεις στον Κόλπο, ανοίγοντας τον δρόμο για εναλλακτικές όπως το Κατάρ.
Το βασικότερο εμπόδιο, ωστόσο, είναι οι απαιτήσεις. Οι ΗΠΑ θα επιδιώξουν όχι μόνο περιορισμούς στο πυρηνικό πρόγραμμα, αλλά και αυστηρούς όρους για τους πυραύλους και τη στήριξη σε περιφερειακές ομάδες. Το Ιράν, από την πλευρά του, ζητά αποζημιώσεις και αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων. Το χάσμα παραμένει τεράστιο.
Mια εύκολη αλλά επικίνδυνη έξοδος
Μια δεύτερη επιλογή σύμφωνα με τον Economist θα ήταν η μονομερής «λήξη» του πολέμου, με τον Τραμπ να δηλώνει νίκη.
Θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν έχουν καταστραφεί και ότι οι στόχοι επετεύχθησαν. Μια τέτοια κίνηση θα έδινε πολιτικό χρόνο, ιδίως ενόψει εκλογών, και θα επέτρεπε στην αγορά ενέργειας να αποκλιμακωθεί.
Όμως τα προβλήματα θα παρέμεναν. Το Ιράν θα διατηρούσε σημαντικά αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου και, κυρίως, τον έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ. Για τις χώρες του Κόλπου και το Ισραήλ, αυτό θα σήμαινε ότι η απειλή όχι μόνο δεν εξαφανίστηκε, αλλά ίσως ενισχύθηκε.
Συνέχιση του πολέμου: χωρίς εγγυημένο αποτέλεσμα
Η τρίτη επιλογή είναι η συνέχιση των επιχειρήσεων για εβδομάδες ακόμη.
Ήδη οι επιθέσεις με πυραύλους και drones έχουν μειωθεί σε ένταση, γεγονός που ενισχύει το επιχείρημα όσων πιστεύουν ότι περισσότερη στρατιωτική πίεση θα αποδυναμώσει περαιτέρω το Ιράν – ίσως ακόμη και να οδηγήσει σε κατάρρευση του καθεστώτος.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να ενισχύσουν τη στρατιωτική παρουσία στην περιοχή και να οργανώσουν διεθνή συνοδεία πλοίων στα Στενά.
Ωστόσο, τίποτα από αυτά δεν είναι βέβαιο. Το Ιράν έχει δείξει ότι μπορεί να διατηρεί περιορισμένες αλλά επαρκείς επιθέσεις, κρατώντας το πέρασμα ουσιαστικά κλειστό και επιβάλλοντας κόστος στις αγορές. Την ίδια στιγμή, η παρατεταμένη σύγκρουση αυξάνει το οικονομικό βάρος και εξαντλεί κρίσιμους πόρους, όπως τα αποθέματα αεράμυνας.
Κλιμάκωση: το πιο ριψοκίνδυνο σενάριο
Η τέταρτη επιλογή είναι η περαιτέρω κλιμάκωση, με στόχο μια γρήγορη ανατροπή των δεδομένων.
Βάσει του σεναρίου που περιγράφει ο Economist αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές του Ιράν, επιχείρηση κατάληψης της νήσου Χαργκ – βασικού κόμβου εξαγωγών πετρελαίου – ή ακόμη και ειδικές επιχειρήσεις για τον έλεγχο πυρηνικών εγκαταστάσεων.
Πρόκειται, όμως, για επιλογές υψηλού ρίσκου. Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να πυροδοτήσει μαζικά αντίποινα σε πετρελαϊκές και ενεργειακές εγκαταστάσεις στον Κόλπο, αλλά και σε κρίσιμες υποδομές, όπως μονάδες αφαλάτωσης.
Οι επιπτώσεις δεν θα περιορίζονταν στη Μέση Ανατολή. Θα άγγιζαν την παγκόσμια οικονομία, εντείνοντας την ενεργειακή κρίση και τις πληθωριστικές πιέσεις.
Χωρίς εύκολη έξοδο
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι καμία από τις διαθέσιμες επιλογές δεν διασφαλίζει το τέλος του πολέμου.
Η διαπραγμάτευση μοιάζει δύσκολη, η «κήρυξη νίκης» επισφαλής, η συνέχιση αβέβαιη και η κλιμάκωση επικίνδυνη. Και όσο το Στενό του Ορμούζ παραμένει υπό πίεση, το κόστος για την παγκόσμια οικονομία αυξάνεται.
Ο Τραμπ μπορεί να ξεκίνησε τον πόλεμο με στόχο μια γρήγορη επίδειξη ισχύος. Όμως, πλέον βρίσκεται
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου