Ραλλού Αλεξοπούλου • ralexopoulou@naftemporiki.gr
Επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας σε επίπεδα κάτω από 2%, στο 1,8% φέτος και στο 1,6% το 2027, προβλέπει για την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με τη χώρα να παραμένει ωστόσο πάνω από τον μέσο όρο της Ε.Ε. Αντίθετα ανοδικές τάσεις θα επικρατήσουν στο μέτωπο του πληθωρισμού, ο οποίος σύμφωνα με τις ανοιξιάτικες προβλέψεις της Κομισιόν το 2026 θα διαμορφωθεί στο 3,7% και στο 2,4% το 2027.
Καθοριστικός παράγοντας για την αναθεώρηση των προβλέψεων είναι, σύμφωνα με την Επιτροπή, το σοκ στις τιμές της ενέργειας οι οποίες περιορίζουν το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών και την κατανάλωση. Ωστόσο, η αύξηση των επενδύσεων αναμένεται να παραμείνει ισχυρή, υποστηριζόμενη από τη συνεχιζόμενη απορρόφηση ευρωπαϊκών κονδυλίων. Όσον αφορά τις εκτιμήσεις για το 2027, η Κομισιόν αποδίδει την περαιτέρω επιβράδυνση του ρυθμού ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας στο γεγονός ότι η εφαρμογή του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας θα ολοκληρώνεται σταδιακά. Στους κινδύνους για την ελληνική οικονομία περιλαμβάνεται και το ότι μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά τις εξαγωγές υπηρεσιών, ιδιαίτερα τον τουρισμό.
Η απότομη αύξηση των τιμών στην ενέργεια, εντείνει τις πληθωριστικές πιέσεις με αποτέλεσμα ο πληθωρισμός να εκτιμάται ότι θα αυξηθεί στο 3,7% το 2026. Το 2027, ο πληθωρισμός προβλέπεται να μειωθεί στο 2,4%, όμως ο πληθωρισμός εξαιρουμένων της ενέργειας και των τροφίμων αναμένεται να παραμείνει υψηλός, καθώς το ενεργειακό σοκ μετακυλίεται και σε μη ενεργειακά αγαθά και υπηρεσίες.
Θετικότερα είναι τα μηνύματα για την πορεία της ανεργίας η οποία εκτιμάται ότι θα συνεχίσει να μειώνεται, αλλά με βραδύτερο ρυθμό, φτάνοντας το 7,9% το 2027.
«Η Ελλάδα αναμένεται να διατηρήσει ευνοϊκή δημοσιονομική θέση, με συνεχή πλεονάσματα κατά την περίοδο 2025–2027, παρά τα επεκτατικά δημοσιονομικά μέτρα. Η ισχυρή ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ και τα δημοσιονομικά πλεονάσματα προβλέπεται να συνεχίσουν να μειώνουν σταθερά τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ, ο οποίος εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει το 134% έως το τέλος του 2027» αναφέρει η Κομισιόν.
Όσον αφορά την πορεία των επενδύσεων, εκτιμάται ότι θα παραμείνουν ισχυρές το 2026, υποστηριζόμενες από τις ιστορικά υψηλές εισροές ευρωπαϊκών κονδυλίων προς την Ελλάδα μέσω του RRF.
Οι επιπτώσεις από την ανοδική πορεία των τιμών στην ενέργεια προβλέπεται ότι θα μετριαστούν από την εφαρμογή των μέτρων που ανακοινώθηκαν πέρυσι και τέθηκαν σε ισχύ φέτος, όπως οι μειώσεις στη φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων και οι αυξήσεις στους μισθούς του δημόσιου τομέα, μαζί με τα πρόσφατα ενεργειακά μέτρα. Παρ’ όλα αυτά, η ιδιωτική κατανάλωση προβλέπεται να επιβραδυνθεί.
Η ζήτηση για εισαγωγές αναμένεται να παραμείνει ισχυρή, λόγω της υψηλής εξάρτησης των επενδύσεων από εισαγόμενα αγαθά. Η αύξηση της παραγωγής προβλέπεται να επιβραδυνθεί περαιτέρω το 2027, καθώς οι επενδύσεις θα μειώνονται με την ολοκλήρωση του RRF.
Το σοκ στις τιμές της ενέργειας ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις
Ο πληθωρισμός παρέμεινε υψηλός το 2025, διαμορφούμενος κατά μέσο όρο στο 2,9%, αντανακλώντας την ισχυρή ζήτηση, τη στενή αγορά εργασίας και τον αντίκτυπο των μέτρων για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.
Η πρόσφατη εκτίναξη των τιμών της ενέργειας αναμένεται να αυξήσει τις λιανικές τιμές ενέργειας και, κατ’ επέκταση, τον πληθωρισμό το 2026, με τις επιπτώσεις να μετακυλίονται σταδιακά και στις τιμές μη ενεργειακών αγαθών και υπηρεσιών.
«Το 2027, η αναμενόμενη διόρθωση των τιμών ενέργειας θα μπορούσε να στηρίξει την αποκλιμάκωση του πληθωρισμού, ωστόσο η καθυστερημένη επίδραση της αύξησης των τιμών σε ενεργοβόρα αγαθά και υπηρεσίες θα διατηρήσει τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα. Επιπλέον, η ισχυρή ζήτηση και οι μισθολογικές πιέσεις, που ενισχύονται από τις ελλείψεις εργατικού δυναμικού, θα συνεχίσουν να επηρεάζουν την εξέλιξη των τιμών» τονίζει η έκθεση της Κομισιόν. Αποτέλεσμα, ο πληθωρισμός να εκτιμάται ότι θα αυξηθεί στο 3,7% το 2026 για να υποχωρήσει στο 2,4% το 2027.
Η αγορά εργασίας παραμένει ανθεκτική
Η αγορά εργασίας συνέχισε να επεκτείνεται το 2025, με το ποσοστό ανεργίας να μειώνεται στο 8,4% το τελευταίο τρίμηνο — το χαμηλότερο επίπεδο από το 2008 — αν και εξακολουθεί να βρίσκεται πάνω από τον μέσο όρο της Ε.Ε., που είναι 6%.
Το ποσοστό μακροχρόνιας ανεργίας παρέμεινε σε γενικές γραμμές αμετάβλητο, κοντά στο 5% — το υψηλότερο στην Ε.Ε. — αντανακλώντας διαχρονικές διαρθρωτικές προκλήσεις, όπως τα κενά δεξιοτήτων και η ανεπαρκής φροντίδα παιδιών και ηλικιωμένων.
Τα ποσοστά κενών θέσεων εργασίας συνέχισαν να μειώνονται, αν και εξακολουθούν να υποδηλώνουν μια σφιχτή αγορά εργασίας, ιδιαίτερα στους τομείς του τουρισμού και των κατασκευών. Η αύξηση της απασχόλησης αναμένεται να συνεχιστεί, αλλά με πιο συγκρατημένο ρυθμό, λόγω διαρθρωτικών εμποδίων και ασθενέστερης οικονομικής δραστηριότητας.
Διατηρήσιμη δημοσιονομική ισχύς παρά τα επεκτατικά μέτρα
Το 2025, το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης κατέγραψε πλεόνασμα 1,7% του ΑΕΠ, υπερβαίνοντας το 1,1% του ΑΕΠ που προβλεπόταν στις Οικονομικές Προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής του Φθινοπώρου 2025.
Η καλύτερη επίδοση οφείλεται σε χαμηλότερες από τις αναμενόμενες δαπάνες — ιδιαίτερα στις τρέχουσες δαπάνες — καθώς και σε υψηλότερα φορολογικά έσοδα, κυρίως από τον ΦΠΑ, χάρη στη συνεχιζόμενη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης.
Το 2026, το πλεόνασμα αναμένεται να παραμείνει ισχυρό, αλλά να περιοριστεί στο 0,8% του ΑΕΠ. Η πρόβλεψη αυτή ενσωματώνει επεκτατικά μέτρα που εκτιμώνται στο 0,6% του ΑΕΠ το 2026 και στο 0,8% του ΑΕΠ σε μόνιμη βάση από το 2027 και μετά, συμπεριλαμβανομένων:μειώσεων στη φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων,
μειώσεων στον φόρο ακινήτων και στον ΦΠΑ,
καθώς και αυξήσεων στις συντάξεις και στους μισθούς του δημόσιου τομέα.
Περιλαμβάνει επίσης προσωρινά μέτρα στήριξης για την ενέργεια, εκτιμώμενα στο 0,2% του ΑΕΠ, τα οποία υιοθετήθηκαν ως απάντηση στην πρόσφατη αύξηση των τιμών καυσίμων.
Τα μέτρα αυτά είναι σε γενικές γραμμές στοχευμένα και περιλαμβάνουν:επιδοτήσεις καυσίμων για τα νοικοκυριά,
στήριξη στους τομείς μεταφορών και γεωργίας,
εφάπαξ ενίσχυση σε οικογένειες με παιδιά,
και αποζημιώσεις για τους ακτοπλοϊκούς φορείς.
Επιπλέον, πρόσφατα ανακοινωμένες τροποποιήσεις σε υφιστάμενα μέτρα — όπως η αύξηση του επιδόματος συνταξιούχων και η αναθεώρηση των εισοδηματικών κριτηρίων για το επίδομα ενοικίου — εκτιμάται ότι θα έχουν δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,1% του ΑΕΠ.
Παράλληλα, οι αμυντικές δαπάνες προβλέπεται να αυξηθούν από 2,4% του ΑΕΠ το 2025 σε 2,6% του ΑΕΠ το 2026.
Οι εξελίξεις στα δημόσια έσοδα, υποστηριζόμενες από την ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ, αναμένεται να αντισταθμίσουν εν μέρει το δημοσιονομικό κόστος αυτών των μέτρων.
Το 2027, το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να παραμείνει πλεονασματικό, στο 0,6% του ΑΕΠ. Αυτό αντανακλά τη συνέχιση της συγκρατημένης αύξησης των δαπανών.
Ταυτόχρονα, αρκετά μέτρα που μειώνουν το πλεόνασμα αναμένεται να επιβαρύνουν το ισοζύγιο, όπως:η πλήρης ετήσια επίδραση του δημοσιονομικού πακέτου του 2026 (0,8% του ΑΕΠ),
περαιτέρω μείωση των ασφαλιστικών εισφορών (0,1% του ΑΕΠ),
και πρόσθετες αυξήσεις στους μισθούς του δημόσιου τομέα.
Ο λόγος δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ μειώθηκε στο 146,1% το 2025, σχεδόν 43 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από το προ πανδημίας COVID-19 υψηλό του 2018.
Ο δείκτης προβλέπεται να συνεχίσει να μειώνεται, φτάνοντας στο 134,4% έως το 2027, υποστηριζόμενος από την ισχυρή ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ και τα διατηρήσιμα πρωτογενή δημοσιονομικά.
naftemporiki.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου