Πετρέλαιο: Γιατί κάνουν νέα βουτιά 3% οι τιμές

Νατάσα Στασινού • nstasinou@naftemporiki.gr

Απότομα χαμηλότερα κινήθηκαν την Τρίτη οι τιμές του πετρελαίου, καθώς μια ένδειξη πιθανής αποκλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή ήταν αρκετή για να αφαιρέσει μέρος του γεωπολιτικού premium που είχε ενσωματωθεί στην αγορά τις προηγούμενες εβδομάδες.

Το Brent έχανε 3,4%, στα 89,05 δολάρια το βαρέλι, αγγίζοντας το χαμηλότερο επίπεδο από τις 13 Αυγούστου, ενώ το αμερικανικό αργό WTI υποχωρούσε κατά 3,6%, κοντά στα 81,99 δολάρια.

Καταλύτης για τη νέα πτώση ήταν δημοσίευμα των New York Times, σύμφωνα με το οποίο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ σχεδιάζει την επιστροφή στη Μέση Ανατολή διπλωμάτες που είχαν απομακρυνθεί για λόγους ασφαλείας. Η κίνηση ερμηνεύθηκε από την αγορά ως ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον δεν αναμένει, τουλάχιστον άμεσα, επιστροφή σε πόλεμο πλήρους κλίμακας.

Οι απώλειες έρχονται να προστεθούν στη βουτιά 3% του Brent τη Δευτέρα, διευρύνοντας τη διήμερη υποχώρηση των τιμών.
Από τα όπλα στον οικονομικό πόλεμο

Η σχετική ηρεμία στο στρατιωτικό μέτωπο δεν σημαίνει, πάντως, ότι η αντιπαράθεση ΗΠΑ και Ιράν υποχωρεί.

Η Ουάσιγκτον έχει μεταφέρει το βάρος στην οικονομική πίεση, ανακοινώνοντας αυτή την εβδομάδα ένα νέο κύμα κυρώσεων όχι μόνο κατά της Τεχεράνης αλλά και εναντίον όσων εξακολουθούν να διευκολύνουν τις εμπορικές συναλλαγές της.

Ο Λευκός Οίκος έχει χαρακτηρίσει την επιχείρηση «οικονομική D-Day», ενώ ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ την παρουσίασε ως τη «μεγαλύτερη χρηματοπιστωτική επίθεση» που έχει εξαπολυθεί ποτέ.

Την ίδια ώρα, η στρατιωτική επιλογή παραμένει ανοιχτή.

«Εάν χρειαστεί να χρησιμοποιήσουμε στρατιωτικά πλήγματα, θα το κάνουμε», δήλωσε ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ, προειδοποιώντας ότι εάν το Ιράν «ξεπεράσει τα όρια» ή κινηθεί εναντίον του αμερικανικού στρατού, η Ουάσιγκτον θα αντιδράσει.

«Η οικονομική πίεση είναι αυτή που τους πονά περισσότερο αυτή τη στιγμή», πρόσθεσε, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι οι ΗΠΑ δεν αποκλείουν στρατιωτικά πλήγματα στα Στενά του Ορμούζ ή γύρω από το Ιράν.

Τεχεράνη: «Ξέρουμε πώς παίζεται το παιχνίδι»
Η απάντηση της Τεχεράνης ήταν ότι έχει προετοιμαστεί για έναν παρατεταμένο οικονομικό πόλεμο.

Ο υπουργός Οικονομίας του Ιράν Αλί Μαντανιζαντέχ δήλωσε ότι η χώρα είναι «πλήρως προετοιμασμένη» να αντέξει νέες αμερικανικές κυρώσεις και ότι η κυβέρνηση διαθέτει διετές σχέδιο για τη διαχείριση των συνεπειών τους.

«Έχουμε τα δικά μας εργαλεία και ξέρουμε πώς παίζεται το παιχνίδι», ανέφερε.

Το μεγάλο ερώτημα, ωστόσο, βρίσκεται έξω από το Ιράν.

Και συγκεκριμένα στην Κίνα.
Η Κίνα, το κρίσιμο σημείο της πίεσης

Το Πεκίνο, ένας από τους σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους της Τεχεράνης, βρίσκεται στο επίκεντρο της νέας αμερικανικής στρατηγικής, καθώς συνεχίζει να αγοράζει ιρανικό πετρέλαιο.

Η αντίδραση της Κίνας ήταν άμεση. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Λιν Τζιάν δήλωσε ότι το Πεκίνο θα κάνει «ό,τι είναι απαραίτητο για να προστατεύσει αποφασιστικά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά του».

«Ο οικονομικός πόλεμος και η μέγιστη πίεση δεν προσφέρουν λύση», τόνισε, επαναλαμβάνοντας την αντίθεση της Κίνας στις μονομερείς κυρώσεις που δεν έχουν, όπως είπε, βάση στο διεθνές δίκαιο ή εξουσιοδότηση από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Στρατηγικοί αναλυτές της BBH χαρακτηρίζουν τις τελευταίες κινήσεις της κυβέρνησης Τραμπ περισσότερο ως «προειδοποιητική βολή παρά ως αποφασιστικό χτύπημα».

Και εξηγούν γιατί: η Ουάσιγκτον επέκτεινε τις κυρώσεις κατά του Ιράν, αλλά δεν επέβαλε ακόμη άμεσες δευτερογενείς κυρώσεις στις χώρες που συντηρούν το εμπόριό του.

Η Κίνα αποτελεί το κρίσιμο τεστ, καθώς, σύμφωνα με την BBH, αγοράζει περίπου το 90% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου.

Η επιβολή πραγματικής πίεσης στο Πεκίνο θα απαιτούσε όμως ενδεχομένως τη στοχοποίηση μεγάλων κινεζικών τραπεζών και διυλιστηρίων – μια κίνηση που θα μπορούσε να προκαλέσει χρηματοπιστωτικές αναταράξεις, κινεζικά αντίποινα και να θέσει σε κίνδυνο την εύθραυστη αποκλιμάκωση στις σχέσεις ΗΠΑ και Κίνας.

Κάπως έτσι εξηγείται και η νευρικότητα του πετρελαίου: η αγορά βλέπει μικρότερο άμεσο κίνδυνο ενός νέου γενικευμένου πολέμου, αλλά ο οικονομικός πόλεμος μόλις αρχίζει – και το πόσο μακριά είναι διατεθειμένη να φτάσει η Ουάσιγκτον απέναντι στην Κίνα μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικό για τις ροές του ιρανικού πετρελαίου.

naftemporiki.gr