Τρίτη 25 Αυγούστου 2026

Ενας «Σαντάμ» εκλεκτός των ΗΠΑ για ηγέτης της νέας Λιβύης


Μιχάλης Ψύλος • mpsilos@naftemporiki.gr

Στις 30 Ιουνίου πήγε στην Ουάσιγκτον για να πάρει το «χρίσμα» από τον Λευκό Οίκο. Δεκαπέντε ημέρες αργότερα, βρέθηκε στη Μόσχα για τις «ευλογίες» του προέδρου Πούτιν.

Ο λόγος για τον 35χρονο Σαντάμ Χαφτάρ, γιό του γηραιού ηγέτη της Ανατολικής Λιβύης, στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ, που προωθείται πλέον ως νέος ηγέτης της ενωμένης Λιβύης.

Ο Σαντάμ, που είναι υποδιοικητής του Εθνικού Στρατού της Λιβύης (LNA), συναντήθηκε στην Ουάσιγκτον με τον υπουργό Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο για να εξετάσουν την ενοποίηση των λιβυκών ενόπλων δυνάμεων και τη δημιουργία των συνθηκών για μια διαρκή ειρήνη», στην πολύπαθη από τον εμφύλιο πόλεμο, χώρα.

«Σύντομα πρόκειται να ανακοινωθεί σχέδιο του Αμερικανού προέδρου Τραμπ για την επανένωση Ανατολικής και Δυτικής Λιβύης και την εδραίωση της ειρήνης μεταξύ Τρίπολης και Βεγγάζης», τονίζουν στη Ναυτεμπορική, βορειοαφρικανικές διπλωματικές πηγές.


Από το 2015, το μεγάλο, πλούσιο σε πετρέλαιο κράτος, το οποίο κυβερνήθηκε από τον Μουαμάρ Καντάφι από το 1969 έως το 2011, έχει χωριστεί στα δύο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Εορτολόγιο: Γιορτή Έλληνα Αποστόλου σήμερα – Ποιοι γιορτάζουν σήμερα, Τρίτη 25 Αυγούστου

Το 2019, ο Εθνικός Στρατός της Λιβύης (LNA), υποστηριζόμενος από τη Ρωσία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Αίγυπτο, επιχείρησε να καταλάβει την Τρίπολη υπό τη διοίκηση του Σαντάμ Χαφτάρ. Η επιχείρηση απέτυχε το 2020, αφού η Τουρκία έσπευσε να βοηθήσει τη δυτική Λιβύη. Μετά την κατάπαυση του πυρός, ο ΟΗΕ κατάφερε να σχηματίσει κυβέρνηση ενότητας το 2021, αλλά το ανατολικό τμήμα της χώρας σύντομα αποσύρθηκε από αυτήν.
Ο ρόλος του συμπέθερου Μπούλος

Πρωταγωνιστικό, αλλά παρασκηνιακό ρόλο στην ένωση της Λιβύης, διαδραματίζει ο Λιβανέζος επιχειρηματίας, Μασάντ Μπούλος, η κόρη του οποίου έχει παντρευτεί έναν από τους γιους του Τραμπ.

Το σχέδιο που προωθεί ο «συμπέθερος» του Τραμπ, επικεντρώνεται κυρίως στη δομή ηγεσίας και στον έλεγχο των πόρων και του στρατού.

Η κυβέρνηση στην Τρίπολη, υπό τον Αμπντελχαμίντ Ντμπέιμπα, που είναι διεθνώς αναγνωρισμένη, θα παραμείνει προς το παρόν στη θέση της, αλλά ο Σαντάμ Χαφτάρ θα εκλεγεί επικεφαλής του λεγόμενου Προεδρικού Συμβουλίου.

Στη νέα δομή εξουσίας θα παίξει ρόλο ο ανηψιός του Αμπντελχαμίντ Ντμπέιμπα, Ιμπραήμ, που έχει αποκτήσει μεγάλη επιρροή. Ο Ιμπραήμ προβλέπεται να διοριστεί σύμβουλος ασφαλείας του Σαντάμ Χαφτάρ με τον οποίο διατηρεί πολύ καλές σχέσεις, και υποστηρίζει το σχέδιο των ΗΠΑ.
Στη Σύρτη η νέα πρωτεύουσα

Ενα ανοιχτό ερώτημα είναι πού θα εδρεύουν οι αντίστοιχοι θεσμοί. Αυτό επαναφέρει στο προσκήνιο την πόλη Σύρτη, την οποία είχε επιλέξει και ο Καντάφι ως τη νέα πρωτεύουσα της Λιβύης.

Το αμφιλεγόμενο σημείο του αμερικανικού σχεδίου είναι κατά πόσον θα επιτραπεί στην οικογένεια Χαφτάρ να ελέγχει την ιεραρχία οποιωνδήποτε μελλοντικών ενοποιημένων δυνάμεων ασφαλείας. Θα μπορούσε επίσης να υπάρξει ανοιχτή αντίσταση από τις δυτικές πολιτοφυλακές, κάτι που θα επιδείνωνε μόνο την κατάσταση και θα οδηγούσε σε έναν ακόμη εμφύλιο πόλεμο.

Ορισμένα ευρωπαϊκά κράτη, με πρώτη την Ιταλία, θεωρούν επίσης την ισχύ του νέου καθεστώτος Σαντάμ Χάφταρ ως γεγονός που πρέπει να γίνει αποδεκτό για ρεαλιστικούς λόγους – για να διατηρηθεί η Λιβύη ενωμένη και να διασφαλιστεί η συνεργασία της χώρας στο ζήτημα της μετανάστευσης.

Η Λιβύη είναι επίσης σημαντική για τη Ρωσία ως βάση στη Μεσόγειο, ειδικά μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ στη Συρία.

«Ο Βλαντιμίρ Πούτιν υποδέχτηκε στο Κρεμλίνο τον Σαντάμ Χαφτάρ, ενισχύοντας τη σχέση της Μόσχας με τον εν αναμονή νέο ηγέτη της Λιβύης», λένε Ευρωπαίοι διπλωμάτες. «Η Μόσχα στοχεύει να διασφαλίσει τη συνέχεια της συμμαχίας που έχει οικοδομηθεί με τον Χαλίφα Χαφτάρ και να διατηρήσει την πρόσβαση στις στρατιωτικές και υλικοτεχνικές υποδομές της Λιβύης, που οδηγούν από τις ακτές της Μεσογείου στην υπο-Σαχάρια Αφρική -τον Νίγηρα, το Τσαντ, το Σουδάν, την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία και το Μάλι », προσθέτουν οι ίδιες πηγές.
Η Τουρκική παρουσία

Ωστόσο, η Μόσχα δεν έχει ακόμη την ελευθερία δράσης που είχε επιτύχει στη Συρία, λόγω και της αυξανόμενης Τουρκικής παρουσίας στη Λιβύη.

Η Τουρκία ήταν ο κύριος εχθρός του Χαφτάρ το 2020, αλλά λίγο αργότερα άρχισε να ανοίγει διαύλους επικοινωνίας.

Η Άγκυρα, η οποία υποστήριξε στρατιωτικά την κυβέρνηση της Τρίπολης κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου, έχει επεκτείνει τις επαφές της με την Βεγγάζη. Οι επισκέψεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν τόσο στην Τρίπολη όσο και στη Βεγγάζη δείχνουν την προθυμία της Άγκυρας να διατηρήσει σχέσεις και με τις δύο πλευρές και να προστατεύσει τα συμφέροντά της ανεξάρτητα από τη μελλοντική πολιτική δομή της χώρας.

Η Άγκυρα ενδιαφέρεται πρωτίστως για το παράνομο Τουρκο-Λιβυκό σύμφωνο που συνήφθη με την Τρίπολη το 2019. Για να το πετύχει αυτό, η Τουρκία πρέπει να καταλήξει σε συμφωνία με τη νέα ηγεσία τη χώρας. Και προφανώς, το Ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών, πρέπει να «βγάλει φτερά» και να σπεύσει ακόμη πιο ενεργά στη Λιβύη…

naftemporiki.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου