Πέρασε τρεις μήνες σε ένα υπόγειο με τον γιο και την εγγονή της, τρώγοντας με πατάτες και ντομάτες τουρσί, καθώς βόμβες και drones ισοπέδωναν τα πάντα γύρω τους. Βλέποντας τον κόσμο να εγκαταλείπει την περιοχή και τα κτίρια να ισοπεδώνονται, γιος και εγγονή παρακάλεσαν πολλές φορές την 88χρονη Hanna Panych να εγκαταλείψει το Πισαρίβκα.Εκείνη όμως αρνιόταν.
Το Πισαρίβκα είναι ένα χωριό στη «γκρίζα ζώνη» της ουκρανικής περιφέρειας Σούμι. Πρόκειται για μια ερημωμένη γη που δεν ελέγχεται ούτε από την Ουκρανία ούτε από τη Ρωσία.
Όμως η ίδια θεώρησε ότι είναι πολύ μεγάλη για να κάνει μια νέα αρχή κάπου αλλού, όπως τους απαντούσε. «Αρνήθηκα να φύγω, γιατί δεν ήθελα να εγκαταλείψω τα κατσίκια μου. Επομένως, ό,τι συνέβη στη συνέχεια ήταν δικό μου λάθος», δηλώνει.
Το Σούμι εν καιρώ πολέμου
Τα χωριά-φαντάσματα της περιφέρειας Σούμι είναι τα ξεχασμένα φυλάκια της βόρειας Ουκρανίας, τα οποία η Ρωσία ξεκίνησε να καταλάβει, χωρίς όμως να μπορεί να ολοκληρώσει τον στόχο της. Αντί να τα καταλάβει, πλέον προσπαθεί να τα ισοπεδώσει.
Η πρώτη φορά που η περιοχή ήρθε σε επαφές με τις ρωσικές δυνάμεις ήταν στην πρώτη φάση του πολέμου όταν η Μόσχα επιχείρησε να απειλήσει το Κίεβο τον Φεβρουάριο του 2022. Τότε ρωσικά άρματα μάχης πέρασαν τα σύνορα στην περιφέρεια Σούμι και κινήθηκαν στον αυτοκινητόδρομο με κατεύθυνση το Κίεβο.
Η επιχείρηση αυτή δεν πέτυχε για τις δυνάμεις της Μόσχας, που συνέχισαν να πλήττουν τα χωριά πέρα από τα σύνορα.
Αργότερα ήρθε η ουκρανική αντεπίθεση του 2024 στην περιοχή Κουρσκ της Ρωσίας, που αποσκοπούσε στην απώθηση της ρωσικής απειλής στην περιοχή. Μέσα σε έναν χρόνο, η Ρωσία εκδίωξε τις δυνάμεις του Κιέβου και εισέβαλε εκ νέου στην περιφέρεια Σούμι, καταλαμβάνοντας μια περιοχή που η ίδια αποκαλούσε «ζώνη ασφαλείας» για την προστασία του εδάφους της.
Το Πισαρίβκα βρίσκεται ανάμεσα στα όρια της ζώνης κατοχής και την πόλη Σούμι, προς την οποία κατευθύνθηκαν οι περισσότεροι κάτοικοί του καθώς το χωριό μετατρεπόταν σε «γκρίζα ζώνη». Στις 30 Σεπτεμβρίου του 2024 εκδόθηκε εντολή υποχρεωτικής απομάκρυνσης για γονείς και παιδιά. Εθελοντές από την αστυνομική μονάδα «Λευκοί Άγγελοι» έφτασαν με βαν για να απομακρύνουν τις οικογένειες. Όχι όμως εκείνους.
Η μοιραία «αποστολή»
Όταν μια κατευθυνόμενη βόμβα έπληξε την αυλή τους, η οικογένεια της 88χρονης κατέφυγε στο υπόγειο για να προστατευτεί από τη σφοδρή επίθεση. «Πριν από αυτό, τα μαλλιά μου ήταν γκρίζα, αλλά όταν βγήκα έξω… την επόμενη μέρα είχαν ασπρίσει τελείως», αποκαλύπτει η ίδια. Το σπίτι χτυπήθηκε και υπέστη ζημιές επανειλημμένως, μέχρι που, τον Δεκέμβριο του 2025, οι τρεις τους μετακόμισαν οριστικά στο υπόγειο.
Περίπου τρεις μήνες μετά, στις 12 Μαρτίου, ο γιος και η εγγονής της αποφάσισαν να πάνε σε ένα κοντινό χωριό για να αγοράσουν προμήθειες.
«Ήταν ένα ήρεμο, ηλιόλουστο πρωινό», θυμόταν η εγγονής της. «Είχαμε να βγούμε από το σπίτι τρεις μήνες. Το χιόνι είχε λιώσει και δεν ακούγονταν βομβαρδισμοί, οπότε ξεκινήσαμε».
Είχαν μόλις βγει από το χωριό όταν άκουσε την έκρηξη. «Γύρισα, είδα τον πατέρα μου πεσμένο στο έδαφος και έτρεξα προς το μέρος του», αναφέρει. Είχε κατέβει από το ποδήλατό του για να διασχίσει το μονοπάτι και πάτησε σε νάρκη. «Πέθανε στην αγκαλιά μου», αναφέρει.
Συνέχισε μόνη προς τον προορισμό της, το χωριό Στέτσκιβκα, όπου συνάντησε αστυνομικούς. Εκείνοι την επιβίβασαν σε όχημα και τη μετέφεραν στο Σούμι. «Τους είπα ότι η γιαγιά μου είχε μείνει μόνη της, στο Πισαρίβκα. Προσπάθησαν να φτάσουν σε εκείνη, αλλά επέστρεψαν λέγοντας ότι υπήρχαν παντού βόμβες και drones. Ούτε οι “Λευκοί Άγγελοι” μπόρεσαν να τη φτάσουν».
Έτσι η μικρή μεταφέρθηκε στο κέντρο προσωρινής φιλοξενίας «Pluriton» στο Σούμι, ένα πρώην σοβιετικό νοσοκομείο που έχει μετατραπεί σε χώρο διαμονής για εκτοπισμένους.
Μόνη για τέσσερις μήνες
Στο μεταξύ η Hanna περίμενε στο Πισαρίβκα, έχοντας παρέα τις κατσίκες της, δύο γάτες και τον σκύλο που είχαν χάσει οι γείτονες κατά τη διάρκεια μιας προηγούμενης εκκένωσης. Ώσπου μια μέρα επλήγη το σπίτι, με αποτέλεσμα να πιάσει φωτιά.
«Αφού καταστράφηκε το σπίτι, μετακόμισα στον στάβλο με τις κατσίκες», αναφέρει. Για 15 ημέρες, το μόνο που κατανάλωνε ήταν γάλα από τις κατσίκες.
Αργότερα, ένας στρατιώτης του ουκρανικού στρατού άφησε προμήθειες στο σημείο.
Έναν μήνα νωρίτερα, ο στρατός είχε πετάξει ένα αναγνωριστικό drone πάνω από το Πισαρίβκα και είχε εντοπίσει μια φιγούρα που πίστευαν ότι ήταν η Hanna. Δεν είχαν όμως ιδέα αν είχε επιζήσει. Οι στρατιώτες έβαλαν βιαστικά τη Χάνα στο στρατιωτικό φορτηγό, το οποίο ήταν εξοπλισμένο με πολυβόλο. «Μου είπε: “Γρήγορα, έρχονται βόμβες “», διηγείται η ίδια. «Κι εγώ ρώτησα: “Τι θα γίνουν οι κατσίκες μου;”». Ήταν 7 Ιουλίου — σχεδόν τέσσερις μήνες αφότου είχαν φύγει ο γιος και η εγγονή της.
Η επανένωση
Σήμερα ζει σε ένα κοιτώνα του Σούμι. «Η εγγονή μου, Γιούλια, με περίμενε εδώ όταν έφτασα», λέει. «Με αγκάλιασε σφιχτά κι εγώ ρώτησα: “Πού είναι ο πατέρας σου;” Και τότε είδα ότι έκλαιγε».
Η εγγονή της ήταν σε άθλια κατάσταση όταν έφτασε εδώ», αναφέρει η διευθύντρια του καταφυγίου Pluriton και επιζήσασα από την κατεστραμμένη πόλη Μπαχμούτ του Ντονμπάς. «Είχε δει τον πατέρα της να σκοτώνεται μπροστά στα μάτια της». Η περιοχή ήταν υπερβολικά επικίνδυνη για να ανασυρθεί η σορός του. Ουκρανοί στρατιώτες τη βρήκαν τυχαία εβδομάδες αργότερα και τον έθαψαν δίπλα στο ναρκοπέδιο.
Με πληροφορίες από The Times
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου